Cavenui

Đã thấy – Đã nếm – Đã chán

  • Lưu trữ

  • Phản hồi gần đây

    chucnguyen81 on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    vtdtfc on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    Nina on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    Cáo on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    sonata on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…

ბულატ ოკუჯავა

Posted by cavenui on Tháng Một 15, 2010

Những người bạn trong FL của em từ thời 360 yahoo có nhiều người là những nhà thông thái đọc nhiều biết rộng, trong khi nhiều nhà văn nhà báo trong luồng lại có những phẩm chất ngược lại với phẩm chất của họ. Nên không có gì lạ khi thỉnh thoảng lại thấy họ viết blog nhặt ra chỗ này sai chỗ kia nhầm lẫn trong những ấn phẩm trong luồng.

Em Cavenui kiến văn hạn hẹp nên ít khi bắt lỗi các bạn trong luồng, nhưng mỗi khi phát hiện ra lỗi thường tự đặt câu hỏi tại sao người ta lại phạm phải những lỗi đó, nhiều khi thú vị ra phết. Nhân tờ TBKTSG tháng trước có cuộc thảo luận về cách viết tên riêng của nước ngòai, em chỉ đề cập đến những lỗi về tên riêng (và chưa có ý kiến về việc nên phiên âm hay viết nguyên dạng).

Có nhiều khi đúng là có lỗi của cô đánh máy- cái nghề nhiều rủi ro nhất trong năm 2009 vừa qua. Chẳng hạn như trang thơ của tờ Thế giới phụ nữ số xuân mới rồi có đăng bài thơ Đợi anh về của ông Sinionov do Tố Hữu dịch thì Sinionov là sai, phải Simonov mới đúng. Cô đánh máy có cái lỗi nho nhỏ và đáng yêu là không biết ông Simonov là ông nào (mà thật ra, biết làm gì cho chật ổ cứng), còn ngoài ra có thể là lỗi của người gửi bài đã viết chữ m không rõ ràng, hoặc photocopy nhòe mờ, chữ m có ba nét, nhưng do photo mờ nên nét cuối đứt rời ra không liền với 2 nét trước và  bị luận thành chữ n (2 nét) cạnh chữ i (1 nét).

Hay như chuyện (em đã kể 1 lần rồi) VieTimes đả kích 1 cuốn sách dịch từ tiếng Tàu viết sai quá nhiều tên đất tên người, thì theo em dịch giả có lỗi khi không biết 1 số cái tên nổi tiếng, còn những tên riêng ít nổi tiếng hơn chuyện mắc lỗi khó mà tránh được. Ví dụ một loạt chữ R trong tiếng Anh qua bản tiếng Tàu rồi chuyển sang ký tự La tinh trong tiếng Việt lại biến thành chữ L thì đó là lỗi bọn Tàu không phát âm được chữ R. Chẳng hạn  thủ đô Paris của Pháp thành Ba Lê, Bulgaria thành Bảo Gia Lợi hay Rousseau thành Lư Thoa chúng ta đều biết vì mấy cái tên riêng kia quá nổi tiếng, nhưng 1 thị trấn nhỏ bé hẻo lánh nào đó có chữ R trong tiếng Anh rồi biến thành L thì chịu. Nếu dịch giả tinh ý đừng viết cái kiểu “giả vờ nguyên dạng” Lashenmoe khi bản gốc không có nguyên dạng mà cứ mạnh dạn Hán hóa kiểu Mạc Tư Khoa rồi chú thích ở đầu sách rằng nhiều tên riêng trong tiếng Tàu ông chưa có điều kiện tra cứu, chắc sẽ được thông cảm hơn.

Lần viết trước trong blog, nhân đề cập đến lỗi của ông Hoàng Ngọc Hiến, em cũng chỉ ra cái lỗi hay mắc của những người dịch từ tiếng Nga. J trong tiếng Anh biến thành дж trong tiếng Nga (Джон Леннон), đến khi chuyển sang ký tự Latinh trong tiếng Việt lại thành Dj hoặc Dz. Nhưng hình như không chỉ dịch giả Annam mới phạm lỗi này, mà bọn Tây cũng rứa.

Chẳng hạn nhà thơ-nhạc sĩ nổi tiếng người Gruzia ბულატ ოკუჯავა được viết trong tiếng Anh theo mấy cách chuẩn như nhau và cùng không cần chỉnh: Bulat Okudzhava, Bulat Okudjava, Boulat Okoudzhava, Boulat Okoudjava thì sự khác biệt chủ yếu là do cách chuyển tự chữ ж trong tiếng Nga sang tiếng Anh có thể theo 2 cách j hoặc zh và chữ у (đọc là u) trong tiếng Nga thành u (kiểu Anh) hoặc ou (kiểu Pháp), cả 4 cách viết cùng không phân vân về chữ д (d) đứng trước chữ ж trong tên ông này ở tiếng Nga: Булат Окуджава.

Nếu nhìn vào tên ông này trong nguyên dạng tiếng Gruzia, không khó suy luận ra các chữ cái: უ chính là у tiếng Nga, ა chính là a tiếng Nga, ვ chính là в tiếng Nga v.v., ta sẽ thấy cái mà người Nga viết 2 phụ âm liền nhau дж, trong tiếng Gruzia chỉ thể hiện bằng 1 chữ cái duy nhất: ჯ.

Đọc ჯ cũng tương tự như đọc j trong tiếng Anh nên người Nga mới viết là дж. Và do vậy nếu các bạn Anh-Pháp viết đúng thì phải bỏ chữ d ra,  tên ông này chỉ là Okujava hoặc Okuzhava mà thôi.

Ảnh: ბულატ ოკუჯავა- Trong 1 bản dịch thơ ông này (em không nhớ người dịch là Bằng Việt, Hồng Thanh Quang hay Thái Bá Tân), tên tác giả được ghi là A-ku-gia-va thì chữ A đầu tiên là chữ O trong tiếng Nga được đọc na ná a do đứng trước trọng âm (tương tự như chữ o trong Moskva đứng trước trọng âm đọc như a nên trường phái phiên âm mới phiên thành Mát-xcơ-va)

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: