Cavenui

Đã thấy – Đã nếm – Đã chán

  • Thư viện

  • Bình luận mới nhất

    Adt on Lại thêm 1 bài không phải…
    chucnguyen81 on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    vtdtfc on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    Nina on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…
    Cáo on Vĩnh biệt bà con, Cavenui xuốn…

Quả bưởi và báo Thanh Niên

Posted by cavenui trên Tháng Chín 19, 2007

Tờ Thanh Niên chủ nhật 16/9 có đăng 1 bài viết “ 2 trong 1”: vừa thuật tin Bộ Thông tin& Truyền thông phạt một số tờ báo đưa tin sai sự thật về chiện “bưởi gây ung thư vú” vừa thanh nga cho bản tin sai sự thật trên báo nhà.

Nguyên văn bài viết như sau:

Bộ Thông tin và Truyền thông vừa thông báo xử phạt một số cơ quan báo chí đã đăng thông tin “ăn nhiều bưởi làm tăng nguy cơ ung thư vú”, gây thiệt hại về vật chất cho những người trồng bưởi trong nước.

Thông báo viết: “Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ (theo Công văn số 4854/VPCP-TTBC ngày 29.8.2007 của Văn phòng Chính phủ – TN), Bộ Thông tin và Truyền thông đã yêu cầu các cơ quan báo chí: Thanh Niên, Khuyến học và Dân trí, Khoa học phổ thông và trang tin Thời báo Việt.com của Công ty Netnam tổ chức kiểm điểm, xử lý kỷ luật nghiêm khắc đối với những cá nhân có liên quan việc đăng thông tin nói trên.

Chấp hành sự chỉ đạo đó, các cơ quan báo chí vi phạm đã có báo cáo giải trình vụ việc, nhận thức sâu sắc những hậu quả do các bài viết mà cơ quan báo chí mình gây ra, đồng thời tổng biên tập các cơ quan báo chí có vi phạm đã tổ chức kiểm điểm nghiêm túc đối với phóng viên, biên tập viên và coi đó là một bài học mà mỗi phóng viên cần rút kinh nghiệm”.

Bộ Thông tin và Truyền thông khẳng định mặc dù các báo nói trên “đã cho đăng thông tin cải chính kịp thời, tuy nhiên hậu quả mà các báo gây ra là nghiêm trọng”. Căn cứ vào các quy định của pháp luật và mức độ vi phạm cũng như nhận thức của các báo, Thanh tra của Bộ đã ra quyết định “xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt bằng tiền như sau: Báo Khuyến học và Dân trí: 15 triệu đồng; Báo Thanh Niên: 14 triệu đồng; Công ty Netnam: 13 triệu đồng; Báo Khoa học phổ thông: 12 triệu đồng”.

Sự việc diễn ra trên Báo Thanh Niên như sau: Ngày 16.7.2007, BBC News và Báo Daily Mail (Anh) có đưa tin về việc ăn bưởi có liên quan đến ung thư vú. Cùng với một số báo khác, Thanh Niên đã đăng một tin ngắn trên trang 20 số báo ra ngày 17.7.2007, tuy dẫn lại nguồn tin của Báo Daily Mail, nhưng chúng tôi vẫn đặt một dấu hỏi nghi vấn tại đầu đề: Bưởi có liên quan đến ung thư vú?. Với trách nhiệm của mình trong việc bảo vệ những nông dân trồng bưởi của Việt Nam, Báo Thanh Niên đã phân công phóng viên dành thời gian tiến hành thu thập thông tin, lấy ý kiến của các nhà khoa học và đã đăng một bài dài đến nửa trang báo để làm rõ sự thật. Đó là bài: Phụ nữ sẽ bị ung thư vú vì ăn bưởi? (Thanh Niên ngày 14.8.2007, trang 9). Trả lời dấu hỏi nghi vấn này, bài báo đã phân tích cơ sở khoa học và cung cấp cho bạn đọc những thông tin quan trọng sau đây:

1- Phân biệt rõ loại bưởi liên quan đến ung thư vú mà BBC News và Báo Daily Mail đưa tin là hoàn toàn khác với bưởi trồng ở nước ta. Bưởi liên quan đến ung thư vú mà báo chí nước ngoài đưa tin là bưởi chùm, loại bưởi này hoàn toàn không có ở nước ta.

2- Khẳng định bưởi ở nước ta hoàn toàn khác nguồn gốc, khác về tính chất và không liên quan gì với loại bưởi chùm nói trên. Bài báo cũng phân tích thành phần cấu tạo các hợp chất trong bưởi trồng ở nước ta, “nếu dùng thường xuyên sẽ giúp chắc xương, chắc răng, tăng đề kháng, giảm cholesterol xấu trong cơ thể…” và kết luận “chúng ta có thể an tâm dùng trái bưởi trồng trong nước – một loại trái cây rất ngon và có nhiều vị thuốc mà không phải lo lắng gì !”.

Theo yêu cầu của Bộ Thông tin và Truyền thông, Báo Thanh Niên đã giải trình, kiểm điểm rút kinh nghiệm nghiêm túc.

Có mấy điểm buồn cười sau khi đọc bài:

1. Thông báo của Bộ Thông tin tiền hậu bất nhất (nếu báo Thanh Niên không thuật sai).

Đó là đoạn Bộ cho rằng các báo “đã cho đăng thông tin cải chính kịp thời, tuy nhiên hậu quả mà các báo gây ra là nghiêm trọng”.

Làm sao mà thông tin cải chính đưa ra là “kịp thời” lại gây hậu quả “nghiêm trọng”. Nếu đã gây hậu quả “nghiêm trọng” thì rõ ràng sự cải chính là không “kịp thời”. Trong 2 từ “nghiêm trọng” và “kịp thời” chỉ có 1 từ đúng sự thật.

Cavenui cho rằng từ nghiêm trọng là đúng, còn từ kịp thời là sai.

Vì theo như giải trình của chính tờ Thanh Niên, báo này đưa tin bưởi gây ung thư vào ngày 17/7/2007, còn bài cải chính mãi đến ngày 14/8/2007 mới đăng.

Và theo 1 bài viết trên trang web của Đảng, thì sự thiệt hại của đồng bào nông dân trồng bưởi rõ ràng là nghiêm trọng:

“Một tư thương bán bưởi ở Cần Thơ nói rằng trước đây mỗi ngày bán được từ 10.000 đến 12.000 quả, từ khi có tin “ăn bưởi dễ bị ung thư vú” đến nay, chỉ bán được nhiều nhất 200-250 quả. Giá bưởi rớt thảm hại, chỉ hơn 1.000đồng/kg (trước đó từ 8.000 đồng – 10.000đồng/kg). Thiệt hại do tin ăn bưởi sẽ g
ây ung thư vú là rất lớn. Ở Tiền Giang, nông dân trồng bưởi mất hơn 100 tỷ đồng trong vòng gần một tháng. Ở Bến Tre, hơn 3000 hecta bưởi da xanh của hàng ngàn nông dân cũng đang bị khốn đốn. Cái giống bưởi đặc sản, quý như Năm Roi, bưởi da xanh, bưởi hồng…đều bị ế ẩm”.

http://www.cpv.org.vn/print_preview.asp?id=BT238076953


2. Báo Thanh Niên làm vẻ vô tội rất yêu:

Báo viết: tuy dẫn lại nguồn tin của Báo Daily Mail, nhưng chúng tôi vẫn đặt một dấu hỏi nghi vấn tại đầu đề: Bưởi có liên quan đến ung thư vú?

Qua cách tường trình ở trên, báo TN làm như họ đã thận trọng ngay từ đầu.

Bài viết trên tờ Thanh Niên hồi tháng 7 như vầy:

Bưởi liên quan đến ung thư vú?

Trái bưởi có thể giúp ngăn ngừa bệnh tim và bệnh nướu, nhưng một nghiên cứu mới cho thấy nó có thể nguy hiểm cho phụ nữ bởi nó làm tăng nguy cơ ung thư vú.

Theo Báo Daily Mail (Anh), các nhà nghiên cứu thuộc hai trường đại học Nam California và Hawaii (Mỹ) đã tiến hành khảo sát trên 50.000 phụ nữ thời hậu mãn kinh trong đó có 1.657 phụ nữ bị ung thư vú.

Họ phát hiện ra rằng việc ăn ít nhất 1/4 trái bưởi mỗi ngày có thể làm tăng 30% nguy cơ mắc bệnh ở phụ nữ. Các nhà nghiên cứu cho rằng có thể việc ăn bưởi làm tăng đáng kể mức oestrogen, loại hormone có liên quan đến bệnh ung thư vú.

T.Q

Đầu đề bài viết đặt câu hỏi, nội dung bài viết đưa ra câu trả lời. Đọc xong bài viết này chỉ có thể cảm nhận là “à, các nhà nghiên kíu nói xế nói xế, đừng ăn bưởi”. Không hề có thông điệp phân vân nào trước nghiên kíu tây được rón rén tỏ bầy trên báo Thanh Niên.

3. Báo Thanh Niên còn kể công nữa

“Với trách nhiệm của mình trong việc bảo vệ những nông dân trồng bưởi của Việt Nam, Báo Thanh Niên đã phân công phóng viên dành thời gian tiến hành thu thập thông tin, lấy ý kiến của các nhà khoa học và đã đăng một bài dài đến nửa trang báo để làm rõ sự thật”.

Cái bài viết dài của báo Thanh Niên mãi đến 14/8 mới đăng, khi giới nghiên cứu Việt Nam đã lên tiếng trên báo khác rồi.

Ngay từ 1/8 báo Sài Gòn Tiếp thị đã đăng ý kiến TS Nguyễn Minh Châu như sau:

Bưởi Việt Nam không gây ung thư

Trước thông tin từ một bài báo của nước ngoài rằng ăn bưởi có thể gây ung thư, tiến sĩ Nguyễn Minh Châu, Viện trưởng Viện Cây ăn quả miền Nam cho biết: “Tôi đã tìm đọc bài gốc. Người ta nói, mỗi ngày ăn 1/2 trái liên tục thì có thể bị bệnh. Vật liệu nghiên cứu là bưởi chùm (tên khoa học là Citrus paradisi) chứ không phải bưởi Việt Nam (Citrus maxima), gọi cho đúng là pomelo. Tôi khẳng định Việt Nam không trồng bưởi chùm. Nhiều nước ở châu Á không thích hình dáng, hương vị loại bưởi này. Người châu Á thích ăn bưởi, ngược lại người da trắng thích uống nước từ bưởi. Bưởi chùm đáp ứng nhu cầu của người da trắng. Nước bưởi chùm đắng, các nước như Mỹ, Argentina, Cuba, Cyprus, Israel, Mexico, Nam Phi… dùng để giảm béo”.

Anh Hòa, con trai ông Đặng Văn Rô (chủ sở hữu thương hiệu bưởi da xanh Ba Rô ở Bến Tre), người đang phụ trách cửa hàng bán loại bưởi này tại TP.HCM, nói : “Khi báo chí đưa tin ăn bưởi bị ung thư”, mức tiêu thụ tại cửa hàng giảm 50%. Khi báo đăng một lần nữa, nói người ta dịch nhầm, tôi mừng lắm. Nhưng lấy lại lòng tin không phải dễ…”. Theo nhiều nhà vườn, thương lái tận dụng triệt để thông tin này để ép giá, nhiều nơi chỉ còn 1.000đ/trái.

GK

http://www.sgtt.com.vn/web/tintuc/default.aspx?cat_id=0&news_id=24738#content

Báo Thanh Niên nhiệt tình với nông dân thế, sao không biết đường xử lý thông tin này từ 1 tiến sĩ trong nước (trong khi họ đăng lại tin của Daily Mail ngay sau 1 ngày)?

Nếu báo Thanh Niên thấy chưa tin được ông Châu, thì với “tinh thần nghi vấn” như họ đã áp dụng với thông tin tây, họ có thể đăng như thế này được chứ:

Bưởi Việt Nam không gây ung thư vú?

Theo báo SGTT, TS Nguyễn Minh Châu cho rằng….

Kết luận, báo Thanh Niên cứ dõng dạc nhận lỗi cho tiến bộ thì không ai nói gì, thanh nga vớ vẩn thế kia rẻ lắm.

Bài thanh minh đăng báo Thanh Niên vào tháng 9, lẽ thường phải đến tháng 10, Cavenui mới “đọc báo 9/2007”.

Nhưng chuyện đồng bào nông dân bị thiệt hại nặng nề là chuyện không nhỏ chút nào, thậm chí, còn nghiêm trọng hơn những pê em u các kiểu.

Vì đồng bào nông dân mất là mất thật, mất thứ mà lẽ ra họ có, còn trong mấy vụ pê em u, dân ta cũng chỉ mất ảo thôi, tức là mất thứ mà đằng nào ta cũng mất, tiền đóng thuế của ta nếu không vào túi ông quan này thì nó cũng sẽ vào túi ông quan kia, đằng nào cũng chẳng mang đến phúc lợi cho ta.

Advertisements

5 phản hồi to “Quả bưởi và báo Thanh Niên”

  1. Basic B said

    Thế nhỡ ăn bưởi độc thật thì sao? Báo Thanh Niên có được thưởng 14 triệu không? Cái hại nông dân mất 100 tỷ chưa chắc bằng cái lợi là dân không tin báo nữa.

  2. Thieu_iot said

    Cái từ “kịp thời” có lẽ sửa thành “nhanh chóng” (mặc dù cũng không chóng lắm) nghe chừng lọt tai hơn. Thanh minh thanh nga kiểu PR, không tính. Túm lại, em vẫn ăn bưởi.

  3. Quỳnh Vy said

    Bạn có những phân tích rất rõ ràng và mạch lạc.
    Tôi thích đọc bài của bạn lắm.

  4. Cavenui said

    2 tuấn sau khi “giải trình, kiểm điểm và rút kinh nghiệm nghiêm túc”, báo Thanh Niên lật lại vấn đề bưởi.
    Trong số báo ra ngày 1/10, ở trang Đời sống (cái trang đang làm nên thương hiệu của báo này) có đăng ý kiến của TS Nguyễn Văn Khải, 1 nhà khoa học có uy tín, khẳng định không có chuyện người trồng bưởi thiệt hại hàng trăm tỷ đồng vì những mẩu tin sai sự thật về bưởi gây ung thư đăng trên một số báo, trong đó có báo Thanh Niên.
    Có thể đọc bài viết ở đây:
    http://www1.thanhnien.com.vn/Doisong/2007/10/1/210803.tno
    Đọc xong, có cảm nhận là bài viết của TS Khải ozon không nặng ký như uy tín vốn có của ông.
    Có thể đồng ý với TS Khải ở 2 điểm:
    – Con số thiệt hại 100 tỷ đồng của người trồng bưởi là con số không được chứng minh một cách khoa học, báo chí chỉ ước lượng vầy vậy, không hề có thống kê chính xác nào.
    – Việc báo Thanh Niên (và 3 báo khác) dịch sai chỉ nên coi là 1 tai nạn nghề nghiệp, không phải là sự cố ý tung tin bịa đặt, phục vụ cạnh tranh giữa công ty này với công ty khác.
    Nhưng nội dung chính mà TS Khải muốn truyền tải đến người đọc, rằng thiệt hại của người nông dân là không đáng kể, lại thiếu tính thuyết phục.
    Để xem người nông dân trồng bưởi bị thiệt hại nhiều hay ít, cần phân tích giá bưởi người nông dân trồng bưởi bán cho thương lái tăng giảm thế nào chứ không phải là phân tích giá bưởi bày bán ở các siêu thị, càng không phải là phân tích giá bưởi xuất khẩu (các nước nhập khẩu bưởi đâu có đọc bản dịch sai trên báo chí VN).
    Và giá tăng giảm thế nào thì phải làm rõ thời điểm: giá ở thời điểm nào tăng giảm với thời điểm nào chứ không thể nói khơi khơi là “không giảm giá”. Chọn thời điểm sau là tính từ 3/8 là không hợp lý vì vào thời điểm 3/8 thông tin cải chính đã có rồi (trên báo SGTT chứ không phải báo TN) và nếu nói là không giảm thì phải nói rõ là không giảm so với thời điểm nào, trước hay sau 17/7 (thời điểm thông tin bưởi gây ung thư được tung ra).
    Những lý luận về chuyện người dân ăn bưởi đã nghìn năm nên chuyện ép giá sẽ không có kết quả là lý luận tào lao, ngày xưa ăn vì chưa biết, bây giờ biết thì không ăn chứ sao.
    Từ chuyện nhãn mất giá mà không có tin ung thư cũng không thể suy luận ra chuyện bưởi mất giá không phải vì tin ung thư.
    Tóm lại, những người như Cavenui chẳng nỡ nặng lời với báo TN vì 1 sơ suất không chủ ý, báo TN ngẩng cao đầu xin lỗi đàng hoàng thì chẳng ai nỡ trách cứ gì thêm, nhưng cứ quay đi quay lại chuyện này tìm cách thanh minh vớ vẩn thì thật đáng tiếc cho uy tín (nếu có) của báo TN.

  5. NO NAME said

    Hihi, Núi viết duyên quá, lúc nào cũng vậy, ngưỡng mộ quá.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: