Chị Beo viết:

Theo hiểu biết hạn hẹp của Beo, Sakharov đấu tranh chống chạy đua vũ trang, chống phổ biến chính các loại vũ khí ông phát minh ra, để bảo vệ quyền sống của con người, chứ nhà ông này yêu Xô viết gần chết, sau khi được phục hồi nhảy ra làm ông nghị (phái thân đảng cộng sản) một thời gian.

http://vn.360plus.yahoo.com/thuhong_1960/article?mid=3315

Viện sĩ Sakharov sau khi được Gorbachev trả tự do vào 12/1986 đã tận dụng không khí có chút cởi mở ở thời điểm đó để hoạt động chính trị khá tích cực.  Trong cuộc bầu cử demi-dân chủ vào Quốc hội Liên Xô 3/1989 ông được bầu vào Quốc hội- tất nhiên để hoạt động chính trị-nhưng không phải để làm ông nghị phái thân cộng sản như chị viết.

Lúc này Liên Xô chỉ có 1 đảng là đảng Cộng sản, nhưng viện sĩ Sakharov cùng với Boris Yeltsin-cựu bí thư thành ủy Moskva đã bị thất sủng (nhưng được 90% dân chúng Mạc tư khoa bầu trong cuộc đối đầu với 1 nhân vật được Kremli hậu thuẫn), nhà kinh tế Popov, giáo sư sử học Afanasev và Palm- 1 đại diện đến từ Baltik (phong trào ly khai khỏi Liên Xô đang dâng lên khá mạnh ở 3 quốc gia Litva, Latvia, Estonia này) đứng đầu nhóm đại biểu tạm gọi là đối lập dân chủ-nhóm Các đại biểu liên vùng (Межрегиональная депутатская группа -МДГ). Các thành viên nhóm này có nhiều quan điểm khác nhau, nhưng thống nhất với nhau ở 1 điểm- đòi bỏ điều 6 Hiến pháp Liên Xô về sự độc quyền lãnh đạo của Đảng Cộng sản. Bài phát biểu của viện sĩ Sakharov tại kỳ họp QH bị đa số các đại biểu (thân CS) huýt sáo phản đối đến nỗi mà tại Moskva người dân xếp hàng dài (hihi, chắc là có tổ chức) gửi điện phản đối những hành động thô bạo chống Sakharov của đa số bảo thủ. Đó cũng là đợt Cavenui em chuẩn bị về phép, sau khi mua vé rồi ra bưu điện gửi điện về VN báo ngày về nước thì đúng là ngày người ta xếp hàng ở bưu điện gửi điện đến QH đông như vậy. Thấy em đứng vào hàng, nhiều người hỏi em cũng gửi điện ủng hộ Sakharov à, em bảo không em đánh điện về nhà, thế là người ta bảo nhau cho em chen ngang gửi điện trước.

Sakharov sớm qua đời nhưng ông chính là thủ lĩnh tinh thần của phe dân chủ đối lập với đảng Cộng sản, những người gần gũi với ông về quan điểm tiếp tục sát cánh với Yeltsin đấu tranh để loại Đảng CS ra khỏi chính quyền. Nhiều người trong số họ sau này tiếp tục đối lập với Yeltsin nhất là sau khi Yeltsin dùng vũ lực ở Chechnya.

Bà vợ của Sakharov, bà Yelena Bonner, người đàn bà có gương mặt lúc nào cũng rầu rĩ và liên tục hút thuốc lá, cũng tham gia hoạt động chính trị. Đầu năm 1991 khi quân đội Liên Xô nổ súng ở Vilnius (thủ đô Litva), bà đề nghị rút tên chồng bà ra khỏi danh sách những người đoạt giải Nobel hòa bình vì không muốn tên chồng bà đặt cạnh tên Gorbachev, người bị coi là có trách nhiệm liên đới trong vụ nổ súng này.

Bà Bonner mới qua đời năm ngoái, 6/2011 tại Boston (Mỹ).

Đính chính với chị Beo mấy thông tin về ông Sakharov như vậy thôi, chứ Cavenui không tham gia thảo luận về vai trò của trí thức với cả phản biện, những đề tài mà Cavenui thấy cũng tào lao.

Viết thêm:

Sakharov không “thân CS” đã rõ ràng rồi, nhưng ông cũng không phải là người “yêu Xô viết gần chết” nếu hiểu Xô viết là đế chế Liên bang Xô viết gồm Nga và 14 nước cộng hòa không phải Nga.

Thời Liên Xô, sự khác biệt lớn nhất giữa 2 nhà bất đồng chính kiến hàng đầu Sakharov và Solzhenitsyn là ở chỗ Solzhenitsyn muốn duy trì một đế chế Nga thì Sakharov ủng hộ quyền lập quốc của các dân tộc nhỏ. 1 người thuộc phe Sakharov là ông Afanasev trong các bài phát biểu hồi cuối thập niên 80 hay gọi bản chất của Liên Xô là toàn trị và đế quốc, Yeltsin cũng hay đả kích cái “toàn trị” nhưng né động đến từ “đế quốc”. Điều đó giải thích vì sao học trò Sakharov không ủng hộ hành động vũ lực của Yeltsin ở Chechnya.

Năm con mèo cào cấu đã vượt qua rồi.

Chúc bà con cô bác thăng hoa trong năm con rồng.

Mua dần dần, đọc dần dần, bốt dần dần….

Tuổi Trẻ

Nhà báo kỳ cựu Vũ Kim Hạnh ba điều bốn chuyện về hàng Việt (tr.26):

Một doanh nghiệp hỏi hoa hậu Hương Giang (ảnh): Cô nói đi quảng bá cho hàng Việt tự nguyện, vậy quảng cáo giùm sản phẩm cho tôi không lấy tiền được không? Đạo diễn Nguyễn Quang Dũng trả lời thay Hương Giang rất hay: quảng bá chung cho hàng Việt thì được, còn quảng bá riêng cho từng sản phẩm thì anh phải tính vào chi phí kinh doanh. Tôi biết một cách giải quyết bài toán khó này, khi các nhà làm phim muốn mời một ngôi sao đóng phim mà không đủ tiền, họ mời ngôi sao đó cùng đầu tư và chia lợi nhuận về sau. Anh rủ Hương Giang đầu tư xem…

Văn Nghệ Trẻ

Bàn tròn văn học trẻ-Phong Điệp hỏi, Trịnh Sơn trả lời (tr.58):

-Trong khi các thi sĩ vẫn đắm đuối với thơ, thì thơ lúng túng tìm nơi in ấn, các tập thơ phần lớn in ra chỉ để biếu tặng, người làm thơ tuyệt đối không thể sống được nhờ thơ. Thơ liệu có chỗ trong đời sống hôm nay?

- Tôi tìm khắp lịch sử thi ca thế giới tự cổ chí kim, cũng chưa nghe tác gia vĩ đại hay tác giả nhỏ bé nào nói rằng họ sống được nhờ thơ cả.

(Cavenui: không sống được nhờ thơ nhưng có thể làm phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng nhờ thơ)

Nhà văn Hà Đình Cẩn trả lời phỏng vấn (tr.48)

Chị nhắc đến “Tôi và các nhân vật phụ”, tôi xin nói lại thế này, vở được dàn dựng trên sân khấu Nhà hát kịch Quân đội. Đây là 1 nhà hát phục vụ cho đối tượng lực lượng vũ trang, và vì thế họ có đòi hỏi nghiêng hẳn về phía ca ngợi cái tốt, cái đẹp của đời sống. Quan niệm của Nhà hát Quân đội là cán bộ chiến sĩ đi xem kịch cũng như buổi học tập về những tấm gương người tốt, việc tốt. Tôi nhớ hôm tổng duyệt để báo cáo cấp trên, bà đại tá giám đốc nhà hát hỏi tôi, tác giả thấy thế nào. Tôi bảo, vở diễn có ưu điểm là trong sáng và nhược điểm cũng là quá trong sáng…Quả thật, xem kịch “Tôi và các nhân vật phụ” giống như xem bản báo cáo có minh họa về người tốt, việc tốt.

Văn Nghệ

Nhà văn Ngô Phan Lưu đối thoại với Đào Đức Tuấn (tr.33)

-Có vẻ rất ít người ở tỉnh mà sống hẳn được bằng văn chương như ông? (Cavenui:cả văn nghệ trẻ lẫn văn nghệ già đều quan tâm đến chuyện có sống được bằng văn thơ không!)

-Làm sao “sống hẳn được” vào văn chương? Anh cứ áp đặt việc không tưởng ấy vào tôi. Tôi cố tập sống chung với văn chương bằng cách viết văn mà thôi. Cũng như mình tập sống chung với lũ vậy mà.

-Nhiều văn nghệ sĩ cho rằng phải có men mới thăng hoa sáng tạo. Còn ông thấy chuyện này thế nào?

-“Phải có men mới thăng hoa sáng tạo” à? Đó là chuyện ngớ ngẩn đến mức khôi hài. Có men chỉ được mỗi một việc là viết dở mà vẫn cứ thấy hay. Ngoài ra chẳng được việc gì nữa.

- Vợ chồng ông hiện có cả thảy bao nhiêu con, cháu?

-Có 5 con, 3 trai, 2 gái. 4 cháu ngoại và 2 cháu nội. Dĩ nhiên vợ thì chỉ 1. Mẹ cũng 1.

-Nhiều người nhận xét: nhân vật nông dân trong truyện ông nói triết, nói lý cứ như trí thức, thế nhưng đọc rất “vào”. Quan niệm của ông về chuyện này và ông có sợ bị nhàm chán không?

-…Người nông dân không nói triết học. Người nông dân nói quá đúng. Nói đúng quá nên giống triết học thế thôi.

An Ninh Thế Giới

Xuân Ba viết về gay ở Cuba: (tr.24)

Khắt khe đến như thời ấy ở Cuba, Chủ tịch Fidel những năm đầu 60 đã thẳng thừng rằng “trong nước không còn 1 kẻ đồng tính nào” và rằng họ là “những phần tử rơi rớt của chủ nghĩa đế quốc”. “Những kẻ đồng tính không nên được phép sống trong cộng đồng nơi mà chúng có thể tác động xấu lên giới trẻ”.

… Thế mà bây giờ mọi sự đã khác…

… Đúng dịp kỷ niệm ngày sinh của lãnh tụ Fidel Castro, được chính quyền cho phép, 1 đám cưới dân đồng tính đã được tổ chức trọng thể ngay tại thủ đô La Habana. Và con gái của Chủ tịch Fidel Castro, Mariela Castro, hiện phụ trách Trung tâm Giáo dục Giới tính Quốc gia đang phát động phong trào vận động ủng hộ quyền của những người đồng tính.

Thể thao & Văn hóa

Camera xin 5 phút tưởng tuợng (tr.109)

Camera cho rằng, để làm cho trẻ em nhớ nền văn minh sông nước của chúng ta cần phải có những clip mới giàu chất hiện thực. Camera có ý đồ làm 1 phim như vậy về các chú công an tỉnh Thanh Hóa, với sáng kiến dùng lưới đánh cá bắt những kẻ vi phạm giao thông. Từ sau 1 gốc cây hay 1 cột điện, 1 tấm lưới trắng đột ngột bay ra, úp lên đầu kẻ phạm lỗi cùng toàn bộ xe máy của hắn. Hình sự mà bay bổng! Mọi người tranh luận rằng nên hay không rầm rầm, thật vô lý! Nên chứ, nên từ lâu rồi mới phải. Kể từ ngày Hà Nội ngập, rồi TP.HCM, các tỉnh ĐBSCL cũng thường xuyên ngập, phố luôn thành dòng sông uốn quanh, Camera cho rằng, để phù hợp thực tế, Bộ GTVT cần nghiên cứu việc áp dụng luật đường thủy cho giao thông trên bộ…

Việc dùng lưới bắt người (đua xe, lạng lách) cũng chứng tỏ dấu ấn lịch sử hàng nghìn năm gắn liền với sông nước của cha ông. Đất nước mình bờ biển dài dằng dặc, sông ngòi kênh rạch chằng chịt. Ngày xưa vua Lý Công Uẩn về định đô Thăng Long bằng thuyền, Hải Thượng Lãn Ông thượng kinh chữa bệnh cho chúa Trịnh bằng thuyền. Tỉnh Nghệ An đưa nước mắm ra Hà Nội bán cũng bằng thuyền…

…Và nếu như lưới chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép bao trùm lên nhiều hoạt động xã hội thì số lưới sản xuất ra có thể dùng vào nhiều việc khác, chẳng hạn làm võng treo trên các cành cây ở bệnh viện nhằm giảm tải giường bệnh theo quyết tâm sắp tới của Bộ Y tế, hoặc may trang phục biểu diễn cho các chân dài. Đấy, nói thêm trong lĩnh vực này, lưới là vô biên. Ca sĩ như Thu Minh quần đã rất ngắn rồi còn là quần lưới…

Nhịp Cầu Đầu Tư

Trong loạt bài về chủ đề thừa kế-cha truyền con nối trong giới doanh nhân, có đoạn viết về cha con nhà Buffet: (tr.74)

Trong 1 cuộc trả lời phỏng vấn chương trình 60 phút (kênh CBS, Mỹ) vào tháng 12/2011, Howard Buffet cho biết từ khi còn nhỏ, chị em ông (Warren Buffet có 3 người con) không có khái niệm cha mình thành công. “Chúng tôi chỉ biết ông ấy là 1 chuyên gia phân tích chứng khoán nhưng cũng không hiểu nghề đó là làm gì”, Howard nhớ lại. Chị gái ông thậm chí còn nói với bạn bè rằng cha mình là 1 nhân viên an ninh (security guard) do nhầm lẫn giữa từ security (an ninh) với từ securities (chứng khoán).

Buffet cũng chưa từng thúc ép con phải vào đại học hoặc phải làm ăn kinh doanh. Thay vào đó, ông khuyến khích chúng làm những gì mình đam mê cũng như ông là người thích làm ra tiền. Thực tế, chưa có ai trong 3 người con của Buffet tốt nghiệp đại học. Howard đã bỏ ngang 3 trường đại học. Nhưng ông đã tìm được niềm đam mê là trồng trọt. Năm nay, Howard 57 tuổi và là 1 nông dân chính hiệu…. Ông là tác giả của 7 cuốn sách về bảo tồn đời sống hoang dã và một số chủ đề khác.

TBKTSG

Nguyễn Vĩnh Nguyên giải mã thói quen thích ngậm tăm của người Việt (tr.36-38)

Có vài cách kiến giải, Cavenui chỉ trích ra 2 trong nhiều cách đó.

Từ phía những người quan tâm đến văn hóa dân gian:

…Ngậm tăm, về mặt biểu tượng, cũng thể hiện sự no đủ, hay dấu chỉ cho người đối diện thấy mình mới dùng bữa xong. Có 1 câu chuyện người ta hay kể trên bàn nhậu, rằng xưa có 1 anh nông dân bần cùng thế nhưng ưa sĩ diện, lúc nào cũng ngậm tăm tỏ ra ta đây no đủ. Một hôm người ta phát hiện anh ta chết vì đói quá nuốt phải cây tăm.

Từ phía các môn đệ của Freud, cho rằng giai đoạn miệng (oral stage) là giai đoạn đầu tiên trong 4 giai đoạn phát triển tâm lý tiền sinh dục với 1 đứa trẻ:

… việc ngậm tăm xuất phát từ truyền thống văn hóa cưng chiều bảo bọc con cái trong thói bú mớm của những bà mẹ VN đã vô tình cài đặt 1 thói quen thỏa mãn khoái cảm vùng miệng rất lạ lùng khi những đứa trẻ trưởng thành, mà có khi chính chúng cũng không ý thức rõ ràng về cái đường dây dẫn dắt thói quen đó.

TBKTVN

Cavenui chú ý đến 2 câu, đúng hơn chỉ là 2 chữ, trong bài thắp hương ở trang 7: “Bác Hồ với Hạ Long và mùa xuân thợ mỏ” của Võ Khắc Nghiêm:

Các vị lãnh đạo ngành than và tỉnh Quảng Ninh đã kể cho tôi nghe nhiều chuyện thú vị về những kỷ niệm của Bác Hồ với Hạ Long và thợ mỏ. Từ việc Bác đi thuyền đọc thơ, câu cá, tắm “tiên” đến những lời dạy bảo chân tình và cả những huyền thoại, những câu đố vui về nguồn gốc 2 chữ Hạ Long…

***

Để tiện các bác theo dõi , những tờ báo sắp tới sẽ mua nếu có gì hay hay em sẽ bốt vào bài khác.

Hiện giờ em mới mua có mấy số báo này, có mấy nhận xét:

- 2 tờ cùng là Thời báo kinh tế, nhưng báo Bắc báo Nam số Tết khác nhau thấy rõ. Nếu TBKTSG bàn chuyện kinh tế cả năm, đến số Tết “bàn về hạnh phúc” chẳng có mấy chữ về CPI, ICOR với cả GDP, thì TBKTVN số Tết là 1 số tổng kết năm dương lịch 2011 của đủ loại Bộ, ngành.

- Báo Tết báo nào năm nào cũng dành đất cho lãnh đạo đương quyền, năm nay có vẻ như chủ tịch nước Trương Tấn Sang được phân nhiều lô đẹp trên báo Tết hơn Thủ tướng Dũng và TBT Trọng..

Đùa vui cùng các bác nhân dịp xuân về.

Hôm qua post bức hình scan trang sách Quà tặng cuộc sống có chữ ký của chị Huyền Tâm, chủ tịch Hội đồng quản trị Cty CP Tập đoàn Minh Tâm, em biết ngay thể nào cũng có bác vào hỏi chuyện chị Tâm với bác Nông Đức Mạnh.

Không che dấu gì cả, trên mạng nói nhiều rồi, chị Tâm tuổi còn trẻ (6x, nên Cavenui gọi “chị” chứ không gọi “bà”) nghe đâu đã lên xe bông với bác Nông Đức Mạnh, bây giờ là công dân thường như Cavenui và các bác, nhưng cách đây chưa lâu còn giữ 1 chức gì đó rất chi là to.

Cách giới thiệu của Cavenui sẽ xô đẩy các bác đến việc hỏi han, nhưng nếu lập luận thật chặt chẽ thì không có cơ sở gì nói Cavenui quen biết bác Mạnh chị Tâm cả.

Trang sách có chữ Kính tặng, có chữ ký của chị Tâm, là thật. Nhưng không có lời đề tặng đại loại như:

“Kính tặng bạn Cavenui, người bạn đồng hành của các doanh nhân Việt Nam chân chính”.

Hay:

“Kính tặng bạn Cavenui, người phụ nữ 6x đang yêu, giống như tôi”.

Thế thì chưa kết luận được chị Tâm tặng Cavenui phỏng ạ. Có thể chị Tâm tặng 1 chị Alpha nào đó-ví dụ Alpha là 1 chị công nhân trong nhà máy ở Lương Tài (quà thưởng Tết thời buổi khó?), rồi đến lượt chị Alpha đó tặng lại sách cho Cavenui. Thế thì “chị bồ của anh bạn thân của Cavenui” ở đây là chị Alpha chứ không phải chị Tâm.

Bây giờ ta lại giả sử rằng chính chị Huyền Tâm tặng sách cho Cavenui đi (giả dụ Cavenui chính là 1 công nhân làm việc ở Lương Tài), thì liệu có thể suy luận ra rằng, hóa ra, trái với thông tin trên mạng, chị mới là bồ của ông Nông Đức Mạnh chứ chưa lên xe bông được không?

Cũng không.

Vì về logic, chị Tâm có thể đã thành vợ của ông Mạnh rồi, nhưng vẫn là bồ của 1 ông Bêta nào đó. (Thế gian thiếu gì chuyện bà chủ lên giường cùng ông chủ nhưng vẫn mơ tưởng đến anh chàng lái xe cao to đen hôi). Và khi đó, cái “anh bạn của Cavenui” ở đây là anh Bêta chứ không phải ông Mạnh.

Cười bác pq, bác Quang Dũng xong rồi, em cười chính em.

Thông qua khảo cứu tiểu sử, hành trạng Spalding, người ta khẳng định ông Spalding không viết “Journey to the East”. Nhưng đã đủ khẳng định ông Nguyên Phong tự viết tiếng Việt chưa?

Xét logic cho chặt chẽ thì chưa. Có thể ông Nguyên Phong dịch thật, từ 1 cuốn sách tiếng Anh in ở Ấn Độ thật, chỉ có điều tác giả cuốn sách tiếng Anh đó không phải là Spalding mà là 1 kẻ mạo danh.

Nếu bắt chặt logic thì thật là…

Em lại nhớ 1 chuyện nữa. Cơ quan em có bác trưởng phòng kế hoạch, chơi chứng khoán chơi bất động sản chơi gì cũng thắng, đưa vào rút ra phải nói là cực kỳ nhịp nhàng, đương nhiên tiền phải nhiều dù chức phận mới chỉ nho nhỏ.

Nhưng bác ý đi làm bằng 1 con xe máy cũ nát thê thảm (từa tựa như xe trong ảnh), trong khi ở văn phòng, người ta nếu không đi làm bằng ô tô, thì ít ra cũng phải xe tay ga, Vespa lãng mạn. Anh em xúm vào khích bác đổi xe, bác bảo bác đếch đổi, bác thích đi thế, và vỗ ngực cô chú nào tìm được dưới tầng hầm tòa nhà có ai đi xe xấu hơn xe anh, anh kính biểu 1 con ô tô.

Tầng hầm của tòa nhà là nơi gửi xe của nhân viên một loạt công ty 100% vốn nước ngoài, 1 ngân hàng, 1 công ty bảo hiểm, số lượng xe gửi đông như quân Nguyên. Theo các bác, mấy em thủ quỹ kế toán chỗ em có cơ hội đổi xe hay không?

Trả lời câu này cũng liên quan đến việc lập luận cho chặt chẽ.

Cuốn này quen quá phải không ạ? “Tiếng Việt tên là “Hành trình về phương Đông” hiện có bán ở hiệu sách.

10-15 năm trước ở Hà Nội đã có “Hành trình về phương Đông”, bán ngay phố Tràng Tiền, nhưng không ở trong hiệu sách mà ở cổng hiệu sách, trong những cái mẹt trộn lẫn cùng với sách bói toán diễn cầm tam thế tương lai trong bàn tay các kiểu. Cavenui trông thấy không mua, cho đến khi 1 ông bạn già cùng chơi bóng bàn ở CLB Ba Đình lăng xê cuốn sách, bảo là các cụ thích lắm mới mua đại 1 cuốn. Có mấy đoạn đáng chú ý về những ngôi mồ đá và lăng tẩm ướp xác lãnh tụ, chắc bản bày bán công khai đời 2011 ở hiệu sách sẽ lược bỏ đi? Cũng thấy lạ sao tác giả Spalding không xưng tôi mà nhắc đến mình cứ gọi Spalding, nhưng rồi tặc lưỡi bỏ qua, vì Cavenui viết blog cũng không xưng tôi mà hay xưng là Cavenui.

Nhưng các bác nhìn kỹ bìa cuốn sách có gì lạ không?

Cuốn sách tên là “Journey to the East” của tác giả Spalding, tác giả này viết tiếng Anh (tiểu sử ông này có ở wikipedia), nhưng  nội dung trong cuốn sách không phải là nguyên bản những gì Spalding viết từ tiếng Anh mà được “tái tạo” từ 1 bản dịch. Ông Poven Leace đã lấy “bản dịch tiếng Việt” của Nguyên Phong (chính là bản Hành trình về phương Đông mà chúng ta đọc được dễ dàng) dịch ngược trở lại ra tiếng Anh, nên gọi là re-translator. Sao ông Leace không liên hệ với ông Nguyên Phong để hỏi bản gốc của ông Spalding đâu, rồi làm thủ tục xuất bản mà hành trình về văn bản Spalding lại trúc trắc đến thế?

Phải chăng cóc có bản tiếng Anh của chính Spalding và cái văn bản tiếng Việt mà chúng ta được xem không phải là Nguyên Phong dịch Spalding mà Nguyên Phong viết thẳng bằng tiếng Việt?

Cuối cùng dò ra được địa chỉ này, có cả chất vấn “tái dịch giả” Poven Leace:

http://www.bairdtspalding.org/2009/10/an-interview-with-poven-leace-english-translator-of-hanh-trinh-ve-phuong-dong/comment-page-1/#comment-14794

Trích 1 đoạn:

Hanh Trinh Ve Phuong Dong is an obscure 1970′s Vietnamese book which purports to be a previously unpublished record of a trip Baird T Spalding took to India. The pseudonymous author Nguyên Phong claims to have found a Spalding book titled Journey to the East in a San Diego library during the 1970′s and published Hanh Trinh Ve Phuong Dong as a Vietnamese translation. Prior to the 1980′s, there was a large number of unauthorized translations of English works in Vietnam, and Nguyên Phong is listed as translator of works by Lobsang Rampa, Myodo Satomi and Mika Waltari.

Hanh Trinh Ve Phuong Dong however, is entirely different from Phong’s earlier translations, as it is actually a work of fiction created by Nguyên Phong. Spalding never wrote a book entitled Journey to the East, and his first book was only published in the US in 1924. Hanh Trinh Ve Phoung Dong also contains numerous historical anomalies that speak to its fictional nature, as outlined in the blog post Hanh Trinh Ve Phuong Dong – A Vietnamese prelude to Spalding’s Life and Teachings?

Tại địa chỉ đã dẫn, ông Leace chưa contact được với ông Nguyên Phong, chỉ biết đó là bút danh của 1 người tên là Vu Van Du.

Muốn biết thêm về ông Nguyên Phong, có thể đọc bài viết sau của Phan Lạc Tiếp, ở địa chỉ:

http://www.thienlybuutoa.org/Misc/MotLanGioTinhKhoi.htm

Cavenui trích vài đoạn cho máu:

….. anh Nguyên Phong, tên thật là Vũ văn Du, sinh năm 1950, là con trưởng trong một gia đình đông con. Thân phụ nguyên là một vị không xa lạ trong y giới, cụ là một dược sĩ, đồng thời còn là một người có tâm, có tài và đã đóng góp rất cụ thể với Đại Học Vạn Hạnh.

… Đặc biệt sau khi em vừa trình xong luận án Tiến Sĩ thì cũng là lúc Miền Nam của chúng ta thất thủ. Trong khi đó thì thầy mẹ em, các em của em đều kẹt lại. Lòng em rối như tơ vò. Biết chẳng thể làm gì được lúc này, những ngày cuối tuần và những ngày nghỉ lễ, em lên núi, với một chút thức ăn nhẹ, em ngồi thiền. Có khi cả tuần lễ chỉ uống nước lạnh xuông. Với một tâm hồn thư thản, và một thân hình nhẹ tênh, em nhiều lúc như thấy được thật rõ những ý nghĩ, những hoàn cảnh của những người thân yêu và em yên tâm chờ đợi. Chờ đợi một sự nhiệm mầu tốt đẹp sẽ đến. Tất nhiên trong thời gian ấy em đến thư viện rất thường. Một hôm em đi qua khu sách về tôn giáo, em thấy một cuốn sách nhỏ rơi ở lối đi, em nhặt lên, để lên giá sách, nhưng cũng không nhìn xem đó là cuốn sách gì. Đi một vòng quay lại, lại thấy cuốn sách kia rơi trên lối đi. Em lại nhặt lên và có liếc qua tên cuốn sách trước khi xếp nó vào giá. Sau cả một buổi trong thư viện, khi mọi người đã vãn, ra về, em đi qua khu sách cũ, lại thấy cuốn sách kia nằm giữa lối đi. Em nhặt lên. Cuốn sách mỏng, nhan đề Journey To The East của Baird Spalding, do nhà xuất bản Adyar in năm 1924 tại Ấn Độ. Cuốn sách cũ quá, nhưng bỗng nhiên em không muốn buông ra, em mượn cuốn sách này đem về đọc chơi. Nhưng lạ thay, suốt đêm ấy cuốn sách đã chinh phục em, em đọc một mạch, rồi lại đọc lại. Những điều nói trong cuốn sách như vẽ ra cho em một vùng trời vừa huyền bí, vừa trong sáng, lại vừa như khơi dậy từ sâu thẳm của em niềm tự hào của nền triết học Đông Phương. Chính lúc ấy em gặp các anh Thanh Nam và Vũ đức Vinh với ý định ra tờ Đất Mới. Các anh ấy mời em phụ trách mục giải đáp khoa học. Em nhận lời ngay với loạt bài Trong Lòng Điện Tử. Cùng lúc em dịch cuốn The Journey To The East- Hành Trình Về Phương Đông…

Anh Nguyên Phong chỉ nói đơn giản thế thôi, nhưng trên thực tế, anh là một trong số rất ít nhân vật quan trọng, đã có những đóng góp cụ thể và to lớn vào sự canh tân và phát triển của hãng Boeing, hãng đóng máy bay lớn nhất hoàn cầu này. Trong bản tin nội bộ của công ty, ISSUES, phát hành thàng 1 năm 1996, có đặc biệt vinh danh 2 người như sau : “Two people, one the architech of the Boeing’s Intranet and the other an expert in the field of software process improvement, have named Associate Technical Fellows of the Boeing Company for 1997.” Bài báo do Paul Swortz viết, nói rõ hơn về những phát minh quan trọng của khoa học gia Nguyên Phong như sau: “Vu joined Boeing in 1987 working as a senior computing analyst on CATIA systems supporting the development of the 777. He now works in sofware Engineering Research and Technology, leading companywide sofware improment process and consulting in sofware engineering disciplines.(…) He was lead engineer on the Tomahawk cruise missile navigation system and was technical manager of avionic systems for the F-15 fighter and AH-64 Apache helicopter.

Những bác đọc nhiều hiểu rộng sẽ vào trách Cavenui kể những chuyện ai cũng biết cả rồi, vì bài phỏng vấn ông Poven Leace trên kia từ năm 2009 . Có thể là rất nhiều người biết rồi, nhưng không phải chỉ Cavenui dốt không biết, mà có cả mấy bác giỏi giỏi cũng không biết, như Cavenui.

Bằng chứng là trang web của Hội Nhà văn nhé, đăng lên mạng 11/7/2011 nhé:

http://vanvn.net/news/16/609-cuoc-tro-chuyen-cua-cac-hoc-gia-dai-hoc-oxford-voi-cac-vi-minh-su-an-do—ky-i.html

Một góc màn hình:

Bonus

1 cuốn sách không liên quan, Quà tặng cuộc sống-nhiều tác giả-NXB Trẻ- chị bồ anh bạn thân tặng cho hehe.

1. Loukanikos, con chó chiến đấu, tham gia đều đặn các cuộc biểu tình ở Athenes, Hy Lạp

http://www.youtube.com/watch?v=b0QbJP8Dvx8

http://www.time.com/time/photogallery/0,29307,2102191_2327702,00.html

2. Gấu trúc Tian Tian (Sweetie) vào danh sách “women of 2011” của BBC

http://www.guardian.co.uk/media/2011/dec/29/panda-row-bbc-top-women

3. Đàn chim thương nhớ chủ tịch Kim

http://vnexpress.net/gl/the-gioi/2011/12/chim-cung-thuong-tiec-chu-tich-kim/Default.asp

4. Tài tử tinh tinh, Cheetah, đóng 2 phim Tarzan, qua đời 24/12, 80 tuổi

http://www.cbsnews.com/8301-500185_162-57349077/cheetah-tarzans-chimp-sidekick-dies-at-80/

Việt Nam

1. Tôm thẻ chân trắng

Trong khi Bộ TN&MT đưa tôm thẻ chân trắng và hàu Thái Bình Dương vào danh mục loài ngoại lai nguy cơ xâm hại, Bộ NN&PTNT cho nuôi tôm thẻ chân trắng một cách rộng rãi.

http://www.tienphong.vn/Thoi-Su/548167/Hai-bo-venh-nhau-ve-tom-the-chan-trang-tpp.html

2. “Cụ” Rùa

Tháng 4 bắt

http://www.thanhnien.com.vn/pages/20110403/bat-duoc-cu-rua-ho-guom.aspx

Tháng 7 thả

http://vnexpress.net/gl/khoa-hoc/2011/07/rua-tro-lai-ho-guom/

3. Tê giác

25/10, WWF (Quỹ bảo tồn Thiên nhiên thế giới) và IRF (Quỹ Bảo tồn Tê giác Quốc tế) khẳng định: Tê giác Java một sừng (Rhinoceros sondaicus annamiticus) đã tuyệt chủng tại Việt Nam.

http://thethaovanhoa.vn/132N20111025143834224T0/te-giac-tai-viet-nam-da-tuyet-chung.htm

4. Đỉa

Bán đỉa cho TQ: Sau sốt là “đóng băng”

…

Nơm nớp lo đỉa “tấn công” sau khi thương lái bỏ đi

Những bãi rau nhìn chỗ nào cũng thấy đỉa. Họ chỉ cần lấy tay động xuống nước là đỉa kéo đến cả đàn, những ngày mưa họ không dám ra ngoài đường vì sợ đỉa bò lên người.

…

http://www.hcmizones.org.vn/index.php?option=com_content&view=article&id=11683:nm-np-lo-a-qtn-congq-sau-khi-thng-lai-b-i&catid=91:tin-ngoai-nuoc&Itemid=116

5. Bò Kobe

1 loài bò quý, nghe đồn được nuôi dưỡng tinh thần bằng nhạc Mozart

Được xác định vào VN bằng đường lậu-> món phở bò Kobe đắt tiền tạm thời bị loại khỏi thực đơn

http://www.tienphong.vn/kinh-te/562506/thit-bo-kobe-bi-loai-khoi-thuc-don-tpp.html

6. Voi xiếc quật chết người

http://dantri.com.vn/c20/s20-528594/voi-xiec-quat-chet-nguoi-do-bao-hanh.htm

Cái chết của Kim Đệ Nhị- với 1 ấu chúa được đặt lên ngai vàng sau đó và những câu chuyện thần thoại về sự xót thương của loài chim đã hút hết sự chú ý của truyền thông khỏi cái chết gần như cùng thời điểm của 1 nhân vật vĩ đại- nhà dân chủ lừng danh, người lãnh đạo cách mạng nhung Tiệp Khắc, Vaclav Havel (ảnh, chụp cùng ban nhạc Rolling Stones).

Thử lọ mọ search theo các từ khóa “lãng quên” và “Vaclav Havel”, em bắt được 1 bài viết rất đáng chú ý của bác Nguyễn Xuân Nghĩa trên blog cá nhân của bác, và theo ghi trong bài, đã được đăng trên tờ Việt Báo.

Vì blogspot lúc vào được lúc không, nên ngoài việc dẫn link, em cóp lại đây toàn bài. Cũng lưu ý rằng, quan điểm của những người được em đưa bài về blog không nhất thiết là quan điểm của em. Cụ thể trường hợp này: chính sách đối ngoại của Mỹ là thứ em không có quan điểm.

—-

Nguyễn Xuân Nghĩa: Đánh trống bỏ dùi

Việt Báo Ngày 20111222

Vào dịp cuối năm, hãy đếm lại mấy cái dùi trống của Hoa Kỳ

Cứ đến cuối năm, truyền thông báo chí Mỹ thường bình chọn biến cố đáng chú ý nhất, hoặc có ảnh hưởng nhất trong năm.

Cột báo này xin đi ngược truyền thống dễ dãi ấy mà chọn một hồ sơ bị lãng quên nhất trong năm – dù có thể ảnh hưởng đến thời sự năm tới. Cũng là một cách kiểm chứng lại khả năng nhận xét của chúng ta, thay vì thụ động tiếp nhận thông tin đôi khi hời hợt. Rồi sau cùng lại như dân Mỹ, hốt hoảng la trời khầu hiệu OGM – “O My God“!

Hồ sơ bị lãng quên ở đây là Cộng hoà Tiệp – Czech Republic.

Nếu không có vụ cựu Tổng thống Vaclav Havel tạ thế vào cuối năm, người ta quên hẳn nhân vật vĩ đại này của thế giới. Và thật ra nhiều người Mỹ còn chẳng biết là Tiệp Khắc đã tự chia đôi từ năm 1993 thành Cộng hoà Tiệp và Slovakia. Lời phán xét này không vu hồ. Năm qua, một nữ Dân biểu Dân Chủ tại California còn hồn nhiên phát biểu rằng bà rất hài lòng khi thấy hai miền Nam Bắc của Việt Nam đã vui vẻ sống chung, dù miền Bắc vẫn còn chế độ Cộng sản và miền Nam tự do là đồng minh của Mỹ.

Dân biểu Maxine Waters có khi đã quên mất biến cố 1975 và được dân chúng khu vực Los Angeles bầu lên để giải quyết những vấn đề kinh tế hay xã hội của họ dù bà ta có thể có những quyết định tầy trời cho các xứ khác mà không biết – và khỏi cần biết.

“Vô phúc cho xứ nào cứ nhắm mắt trông chờ vào Hoa Kỳ mà không tự lo lấy thân”! Lãnh đạo Cộng hoà Tiệp có thể đã nghĩ như vậy – mà dân Mỹ cũng khỏi cần biết.

Họ khỏi cần biết rằng đầu tháng 12 vừa qua, Tổng thống Dmitri Medvedev của Liên bang Nga đã cầm đầu một phái đoàn hùng hậu qua thăm xứ Tiệp trong hai ngày mùng tám mùng chín. Phái đoàn Nga tới thủ đô Praha hâm nóng quan hệ giữa hai nước qua ba dự án: 1) xây dựng hỏa xa cao tốc cho Tiệp để nối liền nước Nga với Đông Âu, 2) phát triển hệ thống trực thăng hỗn hợp Nga Tiệp và, quan trọng nhất, 3) dự án xây lò nguyên tử trị giá 25 tỷ đô la tại Temelin.

Hồ sơ có vẻ kinh tế đó tất nhiên dễ bị lãng quên nếu người ta không nhìn thấy nhu cầu hâm nóng quan hệ giữa hai nước. Và một hồ sơ tầy trời khác.

Từ đã lâu, Hoa Kỳ vận động việc đón nhận Cộng hoà Georgia và Ukraine vào Minh ước NATO, sau khi các nước này chuyển hóa sang chế độ dân chủ và muồn hội nhập vào Âu châu. Khi ấy, cả nước Mỹ đều nói đến cách mạng dân chủ muôn màu tại các quốc gia từng nằm trong quỹ đạo Liên Xô, như Serbia, Georgia, Ukraine, Kyrgyzstan….

Năm 2008, Chính quyền George W. Bush còn đề xướng kế hoạch phòng thủ chiến lược BMD tại Ba Lan và Cộng hoà Tiệp, hai thành viên mới của NATO. Đó là lá chắn chiến lược chống hỏa tiễn đạn đạo, với lý do chính thức là đón bắt hỏa tiễn có thể bắn từ Iran. Lý do thực tế, nhìn từ Moscow, là để ngăn sự bành trướng của Nga vào khu vực quỹ đạo truyền thống của Liên Xô.

Chúng ta không quên là ngày tám Tháng Tám năm đó, Liên bang Nga đã đưa quân vào Georgia. Sau đấy còn khuynh đảo nội tình Ukraine là nơi mà một số dân chúng miền Đông vẫn thiên về nước Nga, còn hai lãnh tụ thân Tây phương, tác giả của cuộc cách mạng dân chủ màu da cam, thì chia rẽ và tạo cơ hội cho lãnh tụ thân Nga thắng thế, đương kim Tổng thống Viktor Yanukovych.

Ngược với dư luận của nhiều người trong nước, hai Chính quyền Ba Lan và Tiệp đều ủng hộ kế hoạch BMD không phải nhờ lá chắn chiến lược mà vì lời cam kết – và sự hiện diện của binh lính Mỹ tại một trạm radar và một hệ thống hỏa tiễn do Hoa Kỳ thiết trí. Họ đã có kinh nghiệm xương máu với nước Nga ở quá gần!

Nhưng họ thiếu kinh nghiệm với Hoa Kỳ.

Sau khi nhậm chức, Tổng thống Barack Obama hủy bỏ lời cam kết đó và quăng dự án BMD vào bàn thương thuyết với Nga. Mục tiêu là để cải tiến quan hệ với Moscow hầu giải quyết hai ưu tiên của Mỹ: chiến trường Afghanistan và sự hung hăng của Iran.

Xin đọc lại đoạn trên: kế hoạch BMD có lý do chính thức là phát giác và đón bắt hỏa tiễn Iran có thể bắn vào Âu châu mà thực tế là để ngăn ngừa ám khí của Nga. Bây giờ, Chính quyền Obama trông cậy vào Nga để can gián Iran và giúp Mỹ có đường tiếp vận cho chiến trường Afghanistan và hy sinh luôn việc phòng thủ hai đồng minh Âu châu là Ba Lan và Tiệp.

Ba năm sau, là ngày nay, Liên bang Nga tiếp tục nhấn tới. Nga sẽ thiết trí hỏa tiễn chiến lược ngay tại Kaliningrad, giáp giới với Ba Lan, ngay dưới nách Cộng hoà Lithuania. Y như Trung Quốc, đến tận cùng, Nga vẫn bên vực Iran và cả Syria. Moscow còn nhá ra hơn 500 tỷ Mỹ kim dự trữ ngoại tệ để “cấp cứu” Âu châu trong khủng hoảng, nhân tiện ly gián quan hệ chiến lược giữa Hoa Kỳ và Âu Châu.

Trong bối cảnh đó, kế hoạch BMD coi như chấm dứt và Cộng hoà Tiệp phải cải thiện quan hệ với Nga. Biến cố ấy đáng quan tâm hơn chúng ta nghĩ vì phản ảnh nhiều chuyện khác.

Liên hiệp Âu châu có thể tan rã, hoặc ít nhất tê liệt trong nhiều năm với các ngân hàng bị sụp đổ và đồng Euro thành đồng sứt. Khi Ba Lan, nạn nhân của cả hai cường quốc lân bang là Nga lẫn Đức, mà còn yêu cầu Đức phải có thế mạnh hơn để cứu lấy Âu châu – chuyện xảy ra cuối năm sau 17 thượng đỉnh Âu châu – ta biết rằng có gì đó rất đảo điên đã xảy ra tại Âu châu.

Trước đó, khi ông Vaclav Havel phải lên tiếng báo động về việc Hoa Kỳ có thể lại hy sinh đồng minh trong việc đổi chác với Liên bang Nga, ta thấy ra chuyện bất trắc của cả một khu vực bản lề của Âu châu. Nhưng ngần ấy chuyện lạ không để lại một ánh chớp trên truyền hình Mỹ.

Người dân xứ này lo chuyện kinh tế và thất nghiệp, lãnh đạo thì chỉ thấy một ưu tiên là cuộc bầu cử và Quốc hội đánh nhau suốt năm mà chưa giải quyết được bài toán bội chi hay kích thích sản xuất, tăng hay giảm thuế!

Chuyện Cộng hoà Tiệp là hồ sơ bị lãng quên trong năm phản ảnh một điều kinh hoàng hơn vậy: truyền thống đánh trống bỏ dùi của nước Mỹ!

***

Ngày 11 Tháng Chín năm 1990, Tổng thống George H. W. Bush (ông Bush cha, Bush 41) dõng dạc tuyên bố trước Quốc hội sự hình thành của một “Trật tự Toàn cầu mới”. Khi đó, Liên Xô đang trên đà tan rã, từ Iraq lãnh tụ Saddam Hussein vừa mở cuộc tấn công xứ Kuweit và lực lượng Taliban đã thành hình tại Afghanistan.

Giấc mơ “Trật tự Toàn cầu” – New World Order – của lãnh đạo Mỹ, hoặc chuyện “Lịch sử Cáo chung” của trí thức Hoa Kỳ (học giả Francis Fukuyama) là một hài kịch.

Nó chấm dứt ngày 11 Tháng Chín năm 2001, dưới thời Bush 43 với vụ khủng bố 9-11, và nó tan tành vào Tháng Tám năm 2008, khi Georgia ngang nghiên bị tấn công mà không ai nhúc nhích. Sau đó, Hoa Kỳ thời Obama lại còn nuôi giấc mơ khác, là cải thiện quan hệ với Liên bang Nga để giải quyết chuyện của mình, dù có phải hy sinh lời cam kết với các đồng minh.

Kết quả?

Hoa Kỳ rút khỏi Iraq tám năm sau khi xấn xổ bước vào đào xới lung tung. Ứng cử viên Obama có thêm đóa hoa trên bàn thờ tranh cử. Nhưng, chỉ vài ngày sau khi lá cờ Mỹ được đưa ra khỏi thủ đô Baghdad, xứ này có loạn! Phe Shia và Iran ở phía sau thừa thắng xông lên, làm cho hai nhóm thiểu số là dân Sunni và Kurd đều tuyệt vọng. Kẻ có võ khí mà tuyệt vọng thì bạo động sẽ xảy ra, và thường dân lại chết oan. Hôm 22 vừa qua, Baghdad lại bị đánh bom làm 72 người thiệt mạng.

Kết quả?

Một chuỗi quốc gia Đông Âu và Trung Âu được 20 năm tràn trề hy vọng hội nhập vào Âu châu để tìm sự thịnh vương và nương tựa vào Hoa Kỳ để được bảo vệ. Hy vọng đó tan loãng với vụ khủng hoảng Âu châu và lời hứa bảo vệ của Mỹ chỉ có giá trị cho một mùa tranh cử. Xứ Tiệp Khắc từng bị Đức quốc xã tấn công năm 1939, rồi bị Liên Xô thống trị từ sau Thế chiến II cho đến khi tan rã. Triển vọng hòa bình và thịnh vượng của các quốc gia này kéo dài được hai chục năm và nay họ đang nói chuyện phải quấy với một chế độ thực chất là hung đồ đã kê súng vào đầu họ.

Vì Hoa Kỳ đang bận chuyện khác!

Mười năm trước, cả thế giới nói đến cách mạng dân chủ muôn màu. Làn sóng cách mạng đó đã bị đẩy lui. Suốt năm nay, người ta cũng ngợi ca mùa Xuân Á Rập và làn sóng dân chủ trong thế giới Hồi giáo. Với một đống dùi trống ngổn ngang trong một năm tranh cử tại Hoa Kỳ, người ta nên hoài nghi khả năng hay ý chí thúc đẩy của nước Mỹ. Những gì đang xảy ra tại Egypt và Libya – chưa nói đến Syria hay Iran – khiến ta chẳng nên lạc quan, dù là vào một đầu năm mới.

Dân chủ hay không là chuyện của người dân ở tại chỗ, chứ không thuộc trách nhiệm của lãnh đạo hay cử tri Mỹ.

http://dainamaxtribune.blogspot.com/2011/12/anh-trong-bo-dui.html

Qua mắt người khác he he.

Còn bổ sung dần dần…

I. Thập cẩm (kinh tế xã hội chính trị văn thể du trộn)

1. Các sự kiện nổi bật

Theo TTXVN /  Theo BSHuy / Theo Hữu Long-Tia Sáng

2. Nhân vật năm 2011

Theo Trương Duy Nhất

3. Phát ngôn 2011

Theo Đào Tuấn / Theo Trương Duy Nhất

II. Kinh tế

Kinh tế (chung)

Dân trí  /   VEF:  Sự kiện, con số / GSO

Lạm phát-Anh Quân-TBKTVN

Tỷ giá-TBKTVN

Ngân hàng: TBKTVN

Chứng khoản-TBKTVN

Bất động sản-TBKTVN

Ngoại thương-TBKTVN

Hàng không- VN Express

Ô tô xe máy- Dân Trí

III. Khoa học-Công nghệ-Xã hội

Khoa học công nghệ- CLB nhà báo KH&CN / IT: Vietnam ICT Press Club

Giáo dục-Lao Động: sáng & tối

Y tế- Lao Động/   Người lao động

Vụ án – Lao Động  /    Đại tang-VN Media

Môi trường- Tin môi trường

IV. Giải trí

Văn thể du (chung): 10 sự kiện – Bộ Văn Thể Du / 5 sự kiện-báo DVT

Văn hóa nghệ thuật (không kèm thể thao): SGGP / Hà Nội Mới

Nhạc:  HNS VN/    Bài Hữu Trịnh-TT&VH

Điện ảnh:  Bài Hạnh Phương-VietnamNet

Thể thao: Dân Trí

Bóng đá: Dân Trí

***

Các bác thấy link nào hay, mời giới thiệu!

***

Còn đây là phần của Cavenui

Từ của năm 2011

Nợ

Hồi đầu năm 2005 ở diễn đàn diavn (sau chuyển về tathy) có 1 topic tên là Bắc Triều tiên.

Đến tháng 10 cùng năm ở tnxm.net lại có topic tên là Bắc Hàn.

Nếu suy luận như cách chính ủy Quốc Hưng (Trường An) mắng những ai kêu tên vị lãnh đạo Kim đệ nhị vừa băng hà ở Bình Nhưỡng bằng “Kim Chính Nhật” là hay nghe đài địch thì có thể thấy xu hướng khác biệt giữa 2 diễn đàn này, ít ra là ở thời điểm 2005.

Dân Việt cộng hay dùng từ Bắc Triều tiên, dân Việt kiều hay dùng từ Bắc Hàn.

*

Hồi đó, sau khi phát hiện ra sự liên quan giữa 2 phụ âm R và L thông qua  các cặp đôi Paris-Ba Lê, Bulgaria-Bảo Gia Lợi để hình dung ra sự gần gũi giữa Korea với Cao Ly, em đã đoán mò trên tnxm.net như vầy:

- Bọn Tây gọi tên 2 miền như nhau: Korea, Corée… (Bắc và Nam, CHDCND và CH) mà cái tên Korea nghe hao hao giống Cao Ly- cũng là 1 cách người Việt gọi cái xứ sở kim chi.
– Trước đây VN cũng không phân biệt khi gọi tên 2 miền:
Ở miền Bắc trước 75 và trên toàn quốc từ 75 đến đầu thập niên 90 gọi là Bắc Triều Tiên và Nam Triều Tiên. Lúc đó chỉ có quan hệ với miền Bắc và tên gọi chính thức của Bắc Triều Tiên là Cộng Hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên.
Ở miền Nam trước 75 và cộng đồng hải ngoại sau 75 lại gọi 2 miền này là Bắc Hàn và Nam Hàn. Miền Nam trước 75 thì chỉ chơi với Pắc Chung Hy thôi.
– Đầu thập niên 90, VN lập quan hệ ngoại giao với Nam Triều Tiên. Lúc đầu vẫn gọi là Nam Triều Tiên, nhưng sau đó phía NTT có đề nghị ta gọi họ là Hàn Quốc.

Từ đó em suy đoán là:
– Khác với VN thời chia cắt tên 2 miền đều mang chữ Việt Nam (VN DCCH và VN Cộng hòa) thì 2 bạn Bắc và Nam Cao Ly đã dùng những cái tên khác nhau (trong tiếng của các bạn) để gọi quốc gia của mình. Có thể đó là những quốc hiệu khác nhau trong lịch sử đất nước này.
– Miền Bắc dùng chữ Triều Tiên, Bắc Việt chơi với Bình Nhưỡng đâm ra gọi luôn miền Nam là Nam Triều Tiên. Nhưng thật ra mấy chữ tròn tròn vuông vuông dịch ra tiếng Việt là Triều Tiên này lại hoàn toàn không có mặt trong tên gọi nước ở miền Nam.
– Các bạn Tây gọi chung các bạn ấy bằng cái tên khác hẳn (Cao Ly?) nên các bạn ấy không cảm thấy bị lép vế so với miền bên kia nên không phản đối.
– Còn Việt Nam dùng chữ Triều Tiên (chỉ có trong tên gọi miền Bắc) để gọi các bạn ở miền Nam nên các bạn ấy yêu cầu thay đổi.

Em chỉ đoán bậy thế thôi, chứ thật ra không biết gì cả.
Nhưng chiện các bạn miền Nam yêu cầu đổi tên thì có thật.

http://tnxm.net/t1892

*

Nhưng vì tnxm.net thời điểm đó có nhiều chuyên gia nên đoán bậy là không ổn, phải lọ mọ tìm hiểu thêm, và tra được:

Vẫn chuyện tên gọi. Dò mãi mới ra cái này:
http://www.answers.com/topic/names-of-korea

For complex historical reasons, there are three names of Korea in use today. In Korean, Korea is referred to as “Chosŏn” (朝鮮) in the North and “Hanguk” (韓國) in the South. The western name “Korea” (from Goryeo (高麗)) is a neutral name often used by both countries in international contexts.
…

Goryeo
In the 930s, the new kingdom of Goryeo (高麗) conquered Silla. The name “Goryeo” (a shortened form of “Goguryeo”) was translated into Italian as “Cauli,” the name Marco Polo used when mentioning the country in his Travels, perhaps derived from the Mandarin Chinese form Gaoli. From “Cauli” came the English names “Corea” and the now more commonly used “Korea” (see Western names below).

Joseon
After Yi Seonggye founded the Joseon Dynasty in 1392, he renamed the country “Joseon,” reviving the old name. The country’s full name was Daejoseonguk (大朝鮮國; “Great Joseon Nation”), a name that is almost never used today. In 1897, King Gojong became the first emperor of the newly formed Korean Empire (Daehan Jeguk; 大韓帝國), or literally “Great Han Empire,” modifying the country’s old official name by replacing “Joseon” with “Han” and changing Guk (“nation”) to Jeguk (“empire”).

Hôm qua đoán mò mà hóa ra cũng đúng!

*

Trong topic Bắc Hàn đã dẫn, em nhân tiện khoe một ít trải nghiệm khi tiếp xúc với người Bắc Triều tiên, nhưng là ở Moskva:

Em có anh bạn ngày xưa học ở Nga ở cùng phòng với 1 cậu Bắc Triều Tiên suốt 2 năm. Em lên chơi cũng hay gặp.
Thấy các bạn ấy lúc nào cũng đeo huy hiệu bác Kim Nhật Thành, mặt mũi lúc nào cũng nghiêm trang, kể cả khi vào sứ quán lấy đồng hồ điện tử zỏm và sâm nước bán cho anh bạn em cũng vẫn nghiêm trang. Đồng hồ điện tử zỏm cuối cùng sẽ được bán cho các bạn Nga La Tư còn sâm thì người tiêu thụ cuối cùng là người Việt ở VN. Anh bạn Bắc Hàn luôn giải thích việc làm của anh ta là được Sứ quán khuyến khích, góp phần thu ngoại tệ về cho đất nước chứ không phải là buôn lậu gì cả.
Được ăn cùng các bạn ấy mấy lần, cách cầm đũa của họ hơi khác, nhưng món ăn thì ngon.

Trên giá sách của bạn Bắc Hàn có rất nhiều trước tác của bác Kim Nhật Thành, có cả sách tiếng Nga (không hiểu để bạn ấy đối chiếu học từ mới hay để tuyên truyền cho các bạn quốc tế). Anh bạn em có đọc và bảo là bác Kim có 1 tư tưởng riêng, gọi là trúc khê, nó hơi khác với quan điểm về chủ nghĩa Mác-Lênin ở Liên Xô và Việt Nam (khác thế nào thì em không quan tâm). Nếu Bắc Hàn nằm ở vị trí như nước Albania chắc sẽ bị coi là không danh môn chính phái, nhưng vì Bắc Hàn đang đối đầu với đế quốc Mỹ nên cả Liên Xô lẫn TQ đều giúp đỡ, giống như VN trước 1975 có thể chơi với cả hai.
Quan hệ Bắc Hàn với VN đã và đang có nhiều chuyện không đơn giản, Bắc Hàn không ủng hộ chính sách của VN với Campuchia những năm 79, nhưng nói là “to mồm chửi bới VN” thì cũng không đúng vì các bạn có forum quốc tế nào để log in vào mà to mồm chửi đâu! Bình Nhưỡng là nơi đã từng diễn ra cuộc tiếp xúc giữa các phe nhóm Campuchia để dàn xếp hòa bình cuối thập niên 80.

Xem sách báo của bạn Bắc Hàn thì thấy cơ sở hạ tầng ở Bình Nhưỡng những năm 86-87 hơn hẳn Hà Nội ở cùng thời điểm. Ngày xưa khu tập thể Kim Liên ở Hà Nội cũng là do các chuyên gia Bắc Triều tiên giúp ta xây dựng.

*

Tư tưởng “trúc khê”.

Anh bạn em gọi thế là vì tiếng Nga nó gọi là чучхе, chứ thực ra phải gọi là “chủ thể” như Gaup viết trong bài “Một tuần ở Bắc Hàn” mới đúng.

Theo thuyết minh ở trang wikipedia tiếng Nga:

«Чу» означает «хозяин», а «чхе» — «тело, сущность, субстанция, природа». Таким образом, «чучхе» означает такую ситуацию, когда человек является хозяином и себя самого, и всего окружающего мира.

Vâng, chính xác là “chủ thể”.

Còn tiếng Anh là: Juche hoặc Chuch’e. Nội dung tư tưởng này thế nào các bác vào wikipedia mà đọc.

http://en.wikipedia.org/wiki/Juche

Bác Kim Đệ Nhất có hệ tư tưởng riêng, cũng như các bác Mao, bác Lenin, bác Troitsky, bác Stalin…, nghĩa là tầm lập thuyết cao hơn các bác nhà mình 1 bậc.

Nhà mình không ưa lý thuyết, không lập được thuyết, mà cũng không chịu học thuyết nào cho đến đầu đến đũa, thuyết nào (từ 2 cụ Khổng Mạnh đến 2 cụ Mác Lê) về mình cũng mềm đi hoặc được gia giảm bằng đủ thứ nước mắm hạt nêm. Từ xửa từ xưa, sứ thần VN được vua Khựa khen “Nhất Cao Ly nhì Đại Việt”  đã lấy làm hãnh diện, nghĩa là về đường học thuật, người Việt vẫn kém người Triều tiên 1 bậc.

Phải chăng vì thế người Việt chưa làm được vũ khí khủng như người Triều Tiên.

Đổi lại, người Việt chạy thoát khỏi giáo điều nhanh hơn, cải cách sớm hơn, và giờ đây, sống có dễ thở hơn.

Hehe.

Bài này lâu rồi, của Gaup-người tình trong mộng của dì Des. Post lại nhân 1 sự kiện các bác chắc cũng đoán được. Không rõ Gaup nghĩ gì về bài viết rất cũ này, nó không được lưu lại ở diễn đàn Thăng Long nơi anh (từng) cai quản.  Em cũng không xin phép Gaup trước khi post lên đây vì biết, nếu Cavenui không post lên đây, thì nó cũng đã từng được sao lưu nơi này nơi kia…

Cùng với thời gian, tác giả bài viết chắc hẳn đã thay đổi nhiều quan niệm. Còn Bắc Hàn, không biết có thay đổi gì không?

Một tuần ở Bắc Hàn

Tôi quyết định viết một cái gì đó tương tự như thế này sau khi từ Bình Nhưỡng trở về Bắc Kinh hồi cuối tháng tư. Có lẽ lý do chính là một tuần ở Bắc Triều Tiên để lại nhiều ấn tượng nặng nề quá làm tôi cảm thấy phải rút ra được một kết luận nào đó, phải tìm ra một lời giải thích dù chỉ đơn giản. Chuyến đi này cho tôi một cơ hội mà có ít người Việt Nam mình có được, là một lần nữa sống lại thời những năm đầu 1980 ở Việt Nam. Giống như là nghe lại những bài hát trẻ con tìm ra được những điều mới mẻ, ở Bình Nhưỡng một tuần làm tôi ngẫm ra được nhiều điều ở chính trong đầu mình, kết quả của việc lớn lên trong một thời kỳ gian khổ ở một đất nước khi đó mệt mỏi và nghèo đói, mà lúc trẻ con tôi không nghĩ được ra.

Từ Bắc Kinh đi lên Dandong là thành phố biên giới sát Bắc Triều Tiên thuộc tỉnh Liêu Ninh, Trung Quốc mất khoảng 15 tiếng bằng tầu hỏa. Tầu rời ga Bắc Kinh lúc 5h10 chiều và đến nơi khoảng 7h30 sáng ngày hôm sau, giá vé khoảng 70 đô la Mỹ. Từ BK đến Dandong tôi ở một mình một toa bốn giường, các toa bên cạnh phần nhiều là cán bộ Bắc Hàn đi công tác về. Tàu liên vận nhưng chỉ có hai toa ghép liền vào tàu thường tốc hành của Trung Quốc, đến Dandong thì tách ra. Khi đến Dandong bắt đầu có thêm nhiều người lên tàu, toa của tôi chỉ một lúc đã đầy chật hàng hóa và một gia đình 4 người lớn một trẻ con, cả nhà nói với nhau bằng cả tiếng Triều và tiếng Hoa. Hàng hóa thì đủ loại, quần áo, chai lọ lỉnh kỉnh, mà không chỉ có toa tôi, các toa khác đều như thế. Cán bộ hải quan và công an cửa khẩu của Trung Quốc lên tàu làm thủ tục rất nhanh gọn và thân mật, một hai người thấy hộ chiếu Việt Nam còn bắt tay tôi rất chặt rồi hỏi chuyện vui vẻ lắm. Khoảng chín giờ, hai toa tầu đã được nối vào một đầu máy chạy điện của Trung Quốc, chúng tôi dần dần được đẩy sang phía đất Triều Tiên.

Tàu ra khỏi ga chỉ khoảng một phút là lên cầu vượt sông Áp Lục, con sông nổi tiếng trong chiến tranh Triều Tiên nơi diễn ra những trận đánh đẫm máu giữa quân giải phóng Triều Tiên, chí nguyện quân Trung Quốc và liên quân Mỹ-Nam Hàn. Sông không rộng, có thể còn hẹp hơn cả sông Hồng đoạn chạy qua Gia Lâm. Chỉ mấy phút tầu đã vượt qua cầu đi thẳng vào ga của Triều Tiên.

Rất khó kể lại được ấn tượng đầu tiên của tôi khi bắt đầu sang đến đất Triều Tiên như thế nào. Trước chuyến đi này, do nhiều lý do khác nhau tôi đã tìm đọc, nghe kể và cả viết về Bắc Triều Tiên nên hiểu biết chung về đất nước này là có mặc dù chỉ trên sách vở và kinh nghiệm của người khác. Thực ra mà nói, chuyến đi Triều Tiên là kết quả của một dự định, có thể là một mơ ước nữa, dù có lúc không nghiêm túc lắm, của tôi nhen nhóm trong khoảng thời gian gần 12 năm. Đặc biệt vài năm lại đây, kể từ khi Triều Tiên trải qua nạn đói khốc liệt hổi 1995-1997, khi mà có có tin đồn về việc trẻ em bị bắt trộm để làm thịt, rồi đến những thỏa thuận về chương trình đổi dầu và năng lượng lấy việc ngừng sản xuất vũ khí nguyên tử giữa Triều Tiên và liên minh Hàn-Nhật-Mỹ-châu Âu rồi gần đây nhất là những tin tức lạc quan về khả năng hai miền bán đảo này thống nhất, tôi lại càng mong muốn được đến thăm trước khi Triều Tiên thay đổi. Sự trông đợi của tôi là sẽ thấy một đất nước khổ sở và kém phát triển, nơi người dân đói ăn và nói chung là bị động trong mọi quyết định của riêng hay của chung.

Thế nên tôi hết sức ngạc nhiên khi nhìn thấy những hình ảnh đầu tiên của Triều Tiên. Trong ga mặc dù chỉ là ga biên giới mọi thứ đều có vẻ đàng hoàng, đẹp đẽ và sạch sẽ. Những người Triều Tiên đầu tiên tôi nhìn thấy, những cán bộ nhà ga và biên phòng, không có vẻ gì đói ăn hay mệt mỏi, ngược lại, ở họ có cả những dấu hiệu của sự đầy đủ nếu không nói là dư thừa. Công nhận là đến 90% mọi người đều mặc một loại đồng phục nào đó, màu sắc khác nhau và cái khác nữa so với bên kia biên giới là sự xuất hiện bất ngờ của nhiều loại vũ khí sát thương nặng nhẹ do nhiều người mang vác. Một vài người Triều Tiên đầu tiên lên tàu, nếu chỉ xét từ cách ăn mặc, chải đầu, đeo kính thì có thể nhầm là diễn viên từ một bộ phim truyền hình Hàn Quốc nào đó. Nhiều người trong số họ nói tiếng Anh, mặc dù cách phát âm còn lẫn nhiều giọng Hàn, nhưng sự nhạy cảm trong cách dùng từ, tốc độ phản ứng đều chỉ ra là kết quả của một quá trình học hỏi nghiêm túc và có kết quả tốt.

Đầu tiên là biên phòng lên tầu, sau đó là các cán bộ hải quan. Trên tàu bắt đầu nhộn nhịp, mọi người lấy giấy tờ ra khai nhập cảnh, mang hàng hóa ra để chờ kiểm tra, lúc đấy mới thấy hàng hóa nhiều và đa dạng thế nào và mới bắt đầu hiểu tại sao lại có sự sung túc đầy đủ thế. Cứ mỗi toa được kiểm tra xong lại có một lượng hàng hóa xuống tầu, lúc két bia, khi một mớ quần áo, tất cả đều được chất gọn thành một đống dưới sân ga đằng sau dẫy các chú lính đang cầm súng đứng gác. Thỉnh thoảng lại có cây thuốc Marlboro hay thùng táo được đặt thêm lên trên. Trong toa của tôi, khi hải quan khám gần xong hàng của gia đình nhà kia thì tự nhiên có tiếng như chuột kêu ở dưới gầm giường, hải quan lập tức lôi ra được một thùng 5 con chó Nhật bé xíu. Chủ hàng, hai vợ chồng nhà nọ, nhớn nhác nhìn nhau rồi một lúc sau khi anh hải quan đã xuống ga hút thuốc, anh chồng lôi một mớ đến 12 cái váy áo phụ nữ, bánh kẹo thuốc lá một túi lùng tùng kèm theo một con chó con giấu trong túi áo vét xuống theo, lúc sau trở lên mặt mày vui vẻ. Khi khám đền đồ của tôi, chỉ có quần áo nhưng một bác hải quan lại hỏi là tôi có mang táo theo không. Một lúc tôi mới hiểu ra và phì cười vì nghĩ là hỏi gì hỏi quái lạ, ai mang theo táo đi cho nặng người. Lý do vì sao mọi người đọc thêm về sau sẽ biết. Khi đứng ở hành lang toa tầu, tôi thoáng nhìn vào toa bên cạnh của các cán bộ Triều Tiên thấy có một bác mặc quần áo dạ cổ Mao đang ngồi khám túi và đã lục ra một số các giấy tờ kiểu tờ rơi quảng cáo nhà cửa, căn hộ nhiều nhà màu sắc bên Trung Quốc không chỗ nào không có. Lục xong rồi, bác áo dạ đứng dậy cầm cả mớ giấy xé đôi, đút vào túi rồi cắp đít đi luôn. Ngay lập tức một đồng chí cán bộ lục đồ ra lấy mấy bao thuốc hai quả táo, cho vào một túi nylon rồi chạy ngay theo.

Đến tận 12h trưa các thủ tục mới xong, tôi đi xuống sân ga tìm nhà vệ sinh. Một chú lính trơn trông mặt khoảng 20 tuổi nhưng người chắc chỉ khoảng 15 vui vẻ chỉ cho tôi vào cửa một dẫy nhà 3 tầng kiểu Pháp, rất rộng rãi trần cao, kiểu nhà ga thành phố lớn. Đi lên gác hai có một phòng rộng cỡ 100m2 không một bóng người, toilet nằm ở góc cùng phía Tây trông ra quảng trường trước cửa nhà ga. Đưa mọi người vào toilet cùng tôi là để kể tôi đã nhìn thấy gì phía ngoài sân ga. Lúc nhìn qua cửa sổ trông thẳng ra một quảng trường nhỏ kiểu của các thành phố châu Âu là một khoảng sân rộng có nhà cửa bao quanh và có hai đường vào từ hai phía đối diện tôi mới thấy được những hình ảnh thật của một nước Triều Tiên lam lũ. Trên quảng trường có một đám đông dân chúng đang đứng chờ nhà ga mở cửa để vào lên tầu, quần áo của họ chỉ độc vài mâu nâu và xám tối, phần lớn mọi người đều đi bộ, chỉ có lèo tèo vài chiếc xe đạp dựng xung quanh còn xe máy và ô tô thì không thấy. Trên sân quảng trường đổ bê tông là những hình tròn kẻ bằng vôi rất lớn trong có đánh số, không có vẻ gì là mọi người phải chờ trong những lằn vôi đấy. Phụ nữ và trẻ em nhiều nhưng nhiều nhất là những người mặc quân phục, từng người một vẻ lam lũ vất vả đều hiện rõ trên mặt.

Khoảng 12h40 cổng ga mở cho dân vào, theo sau là một vài chiếc ô tô 12 chỗ của Nhật, vẫn còn nguyên tay lái nghịch đi vào chở theo một số người ăn mặc giản dị nhưng chỉnh tề; các xe đều chở theo hàng hóa. Hàng hóa và người đều nhanh gọn được đưa lên tầu. Dân chúng thì vẫn ùa vào rất đông, rất vội vàng, nhưng không ai được đi vào gần hai toa tàu quốc tế cả, hàng lính đứng cách tàu khoảng 1.5 m làm nhiệm vụ nhắc nhở. Tôi ngạc nhiên khi thấy mọi người Triều Tiên bình thường đều rất thấp, phụ nữ đặc biệt thấp kể cả những người trưởng thành. Đến khoảng 1h chiều tầu bắt đầu đi Bình Nhưỡng.

Tự nhiên trong đầu tôi nảy ra so sánh là nhà ga Triều Tiên, dù là ga nhỏ biên giới cũng đàng hoàng và khang trang hơn ga ở Hà Nội, tầu Triều Tiên, mặc dù chạy chậm hơn tầu Trung quốc, nhưng vẫn nhanh và sạch sẽ hơn tầu Việt nam. Đồng ý là hải quan và biên phòng Triều Tiên cũng tay trong tay ngoài nhưng người dân nói chung có vẻ kỷ cương và tôn trọng luật lệ, cũng dễ hiểu vì luật lệ ở đây được đảm bảo bằng súng đạn….

Từ biên giới đi Bình Nhưỡng chỉ khoảng 300km nhưng tầu chạy mất 6 tiếng. Suốt cả quãng đường dài này hai bên cảnh vật chỉ là cánh đồng không trồng cấy gì, thỉnh thoảng mới thấy một vạt cỏ hay rau xanh còn lại toàn một mầu đất bụi nâu. Núi đá có nhiều nhưng đều không có cây cỏ gì mọc, ngoài đồng cũng không có nhiều người làm việc, đi lâu mới nhìn thấy mấy người dân đang đào bới gì đó, hình thức phân công lao động cũng rất lạ, lúc thì có 2,3 người đào còn lại hơn 10 người đứng chơi không hoặc cả 10 người cùng đào trên một khoảnh đất chỉ to hơn manh chiếu. Phần lớn thời gian tầu chạy men theo đường quốc lộ, trên đường chẳng mấy khi có xe cộ gì nhưng thỉnh thoảng có người đi bộ. Có lúc tôi nghĩ là không hiểu mấy người này đi bộ đi đâu vì nhìn xung quanh ra phía xa chẳng thấy làng mạc phố xá gì cả. Sau khi đã nhìn thấy rất nhiều người đi bộ như thế mới hiểu là ở Triều Tiên phương tiện giao thông công cộng chạy bằng xăng không có nhiều, xe đạp thì rất đắt tiền nên mọi người thường đi bộ nếu khỏang cách không đủ dài để đáng nhận vé tầu phân phối. Mỗi khi tầu đến một ga lại có rất nhiều người lên xuống chủ yếu là phụ nữ, trông có vẻ người buôn bán nhỏ. Loại đồ đựng nhiều nhất là túi vải thô đeo sau lưng, hình dáng giống balô lộn ngược ở ta thời trước nhưng quai đeo thô sơ hơn, trong đựng gạo hay một loại ngũ cốc nào đó. Nhìn những đồng chí phụ nữ ăn mặc đồ lính cũ, tuổi cũng trung niên chỉ cao khoảng 1.4m mà đeo balô nặng đến cả 40kg đi nhanh chúi người về phía trước trông rất thương. Mà không chỉ phụ nữ, trẻ con cũng đeo những cái túi lương thực kiểu này cũng to cũng nặng quá khổ. Cả đám đông trông đều như kiến, mang vác nặng nề trên lưng đến nỗi thân trên gần như vuông góc với thân dưới đi lại vội vàng. Có điều đàn ông không mang vác gì hộ cho phụ nữ. Có nhiều đôi vợ chồng và con trai đi với nhau, chồng mặc quân phục đeo túi sache nhỏ bên sườn, vợ và con thì è cổ ra đeo gạo chạy theo bên cạnh. Trên tàu mấy người đi buôn, là Hoa Kiều ở Bình Nhưỡng, lôi cơm với thức ăn ngon lành ra mời tôi ăn chung. Thấy ăn không hết đồ ăn, gà rán và hai loại cá khác nhau, họ bắt phải ăn cố nếu không họ sẽ phải vứt đi. Rõ ràng ở Triều Tiên, mặc dù mọi người đều nghèo như nhau nhưng đã manh nha sự mất công bằng trong phân phối và thu nhập cho dân chúng.

Khoảng 6h30 tối thì Bình Nhưỡng bất ngờ hiện ra. Bất ngỡ là vì vừa đang đồng không mông quạnh bỗng thành phố xá xe cộ nhà cửa. Tàu vào ga lúc 7h, tôi vác đồ đi ra thấy phải có đến cả chục nghìn người rồng rắn xếp hàng chờ chui ra một cái cửa ga bé tí. Người bạn đi đón tôi dẫn tôi qua một cửa dành cho người nước ngoài chỉ một chút đã chui ra ngoài.

Đường phố ở Bình Nhưỡng rất to, rất rộng và sạch sẽ mỗi tội không có điện đường. Hôm tôi sang đang là ngày kỷ niệm thành lập quân đội nên một vài phố chính có căng đèn kết hoa, kiểu đèn hàng ngàn con đom đóm chăng quanh thân cây. Xe cộ cũng không có nhiều, chủ yếu là tầu điện và xe buýt. Trước đó vài tháng Trung Quốc có tặng cho Triều Tiên hơn trăm cái xe buýt hai tầng, kiểu và màu sắc rất đẹp nhưng trông như những con công đi vào giữa bầy gà đen.

Sau khi được nghe dặn dò kỹ lưỡng về những gì được và không được làm: không được tự ý nói chuyện với người Triều Tiên, không được chụp ảnh người địa phương hay những tòa nhà công cộng mà không rõ là nhà gì, tôn trọng không nhìn chằm chằm hay sờ vào huy hiệu lãnh tụ mà ai ai cũng đeo, vv tôi được các bạn đưa đến câu lạc bộ quốc tế của Bình Nhưỡng nơi người nước ngoài có thể đến ăn uống giải trí. Trên gác hai là các phòng hát, quầy bar, và phòng chơi bi-a rất lớn. Sàn trải thảm và đồ trang bị thì đều là của Nhật, giá cả thì tính bằng đôla Mỹ, rẻ một cách ngớ ngẩn, ví dụ một đĩa thịt gà rán US$0.7, một đĩa thịt bò US$0.95. Phòng ăn thì ở dưới tầng một là một phòng hình chữ nhật ở giữa kiểu như sàn nhảy, các bàn ăn đặt trong hõm tường ghế kê hình móng ngựa. Chỉ có chúng tôi và phía đối diện là một số người của sứ quán Nga, chắc vì thế nên nhạc là nhạc Nga. Đồ ăn rất ngon, các đồng chí phục vụ ăn mặc đẹp, chị em không thấy ai phải đeo huy hiệu chắc là vì làm đối ngoại. Nhân lúc ăn tôi có hỏi về thu nhập của mọi người. Các bạn trả lời là bên này nhà nước bao cấp đủ thứ mỗi tội là đồ có ít quá nên chia đều ra cũng chẳng ai được bao nhiêu. Mỗi người được thêm 150 won một tháng. Tôi hỏi thế là bao nhiêu, trả lời là mua được 1.5kg táo ngoài chợ đen. Hóa ra người Triều Tiên quý táo, cái gì cũng quy được ra táo, vì thế hải quan cũng hỏi tôi là có mang táo vào không.

Có ba loại tiền tiêu được ở Bình Nhưỡng, tiền đô la Mỹ kể cả tiền xu, tiền won dân tiêu và won cho người nước ngoài. Người nước ngoài bình thường thì bắt buộc tiêu đô la Mỹ, lưu học sinh nước ngoài thì có thể đổi đôla tiêu tiền won để hàng tuần đến mua hàng ở cửa hàng hữu nghị. Tỷ giá nhà nước quy định là US1/W2 nhưng nếu đổi cho Hoa Kiều thì có thể được đến 1/8. Như thế có nghĩa khi ăn uống cái gì đó giá USD1 mà trả bằng tiền won thì thực chỉ mất có 25cent. Hoa Kiều ở Bình Nhưỡng buôn bán đủ thứ, môi giới chính trị và lập nhà chứa trá hình.

Có khoảng 700 người nước ngoài ở Bình Nhưỡng, tức là ở cả Triều Tiên, 500 người trong 25 đoàn ngoại giao khác còn lại cán bộ các cơ quan phát triển hay viện trợ của LHQ. Ngoại giao thì không biết thế nào nhưng cán bộ LHQ cứ làm việc 6 tuần thì bị bắt nghỉ đi ra khỏi Triều Tiên một tuần do điều kiện làm việc căng thẳng quá. Tất cả các cơ quan nước ngoài đều nằm trong một khu riêng khá đẹp và nhiều cây cối, có cảnh vệ đứng gác ở ngoài cách nhau 30 m lại có một vọng gác. Trong khu này có cả một siêu thị nhỏ cung cấp lương thực và vật dụng gia đình cho người nước ngoài, đồ cũng phong phú.

Cảm giác trong suốt thời gian ở Bình Nhưỡng là mình luôn là đối tượng bị để ý. Đúng là không ai đi theo nhưng nếu cần thì mình đi đâu về đâu giờ nào đều có người biết. Tôi nghĩ hình thức giám sát này không chỉ áp dụng cho người nước ngoài mà còn là hình thức tự giác đáng biểu dương trong dân chúng với nhau, từ chuyện ăn ở ngủ nghê đến chuyện đeo huy hiệu lệch nếu cần đều có thể thành to chuyện. Việc giám sát đối với người nước ngoài không thuộc diện ngoại giao, tức là đa phần cán bộ phát triển và nhân đạo, đã trở thành một vấn đề công khai nên các bác tây càng đau đầu hơn. Thử nghĩ xem nếu làm việc mà biết là từ việc hắt hơi sổ mũi đến mở cửa bằng tay trái hay tay phải hay ở trong toilet bao lâu đều được đồng chí thư ký ghi chép lại đầy đủ thì hiệu suất sẽ cao thấp thế nào, tinh thần sẽ bị thử thách ra sao? Tôi đồng ý với quan điểm của các bạn Triều Tiên là ngoài các bạn Việt Nam ra tất cả người nước ngoài còn lại đều là gián điệp sang tìm hiểu tình hình và phá hoại công tác sản xuất lương thực của Triều Tiên. Chính vì bọn gián điệp này mà năm nay quá hai tuần mà vẫn chưa có mưa để có nước cấy vụ hè. Để nâng cao tinh thần cảnh giác và ý chí, hàng tuần trên TV đều có một chương trình gọi là thiên đường và địa ngục. Màn ảnh chia làm hai nửa, một bên là những gia đình Triều Tiên hạnh phúc đi sóng đôi trong công viên, trẻ em cầm hoa đeo khăn đỏ, béo tốt hồng hào, màn ảnh bên kia là hình ảnh sụp đổ ở Đông Âu, hay cảnh người ăn xin vô gia cư ở những đường phố Âu Mỹ. Cháy nhà, bom nổ, động đất, núi lở băng tan, bắn giết là những hình ảnh hay được sử dụng. ….

Bình Nhưỡng có rất nhiều tượng đài và công trình kiến trúc công cộng, có những thứ mang tầm quốc tế như khách sạn hình kim tự tháp cao 105 tầng xây để chuẩn bị cho festival sinh viên thế giới mùa hè 1989 mà đến bây giờ vẫn chỉ mới có cái xác nhà to sừng sững một góc trời. Tượng của chủ tịch Kim Nhật Thành bằng đồng cao đến 60m cứ ba năm lại được quét một lớp vàng nấu chảy. Cung thể thao hình nửa quả bí ngô đặt úp to quá mức cần thiết. Chính phủ hay viết báo nói cho dân biết về những cái nhất của Triều Tiên, rằng sông Đại Đồng chảy qua Bình Nhưỡng là sông sạch nhất thế giới; báo New Yorker của Mỹ cách đây không lâu cũng đăng lại một bài của báo Triều Tiên trong đó chủ tịch Kim Chính Nhật được khen là người có khiếu hài hước xuất sắc nhất của thế kỷ 20 và là mặt trời chói sáng nhất của thiên niên kỷ thứ 3, những khẩu hiệu tương tự thế này ở Bình Nhưỡng chỗ nào cũng có. Người Triều Tiên bao năm nay đã được nghe những thứ này nên nói khác đi là không thể chấp nhận được. Một ví dụ là khi từ Bình Nhưỡng về Bắc Kinh, có ba bác cán bộ mò vào toa tầu tôi ngồi chơi, một bác đòi mở lon bia, bác kia hỏi hộp bánh Thái Lan tôi mua bao nhiêu rồi chỉ xin cái hộp chứ cho bánh không lấy hết. Thấy các bác có vẻ vui vui lại về đến gần Trung Quốc rồi tôi mới bạo dạn chỉ tay vào huy hiệu rồi đưa dấu hai tay nắm nhau (thân thiện, bằng hữu) nói Hồ Chí Minh-Kim Nhật Thành. Nói chưa xong cả ba bác đã đứng dậy lảng đi cả. Thế tức là người Triều Tiên đã được dạy là trong số những người vĩ đại, thì người vĩ đại của họ là vĩ đại nhất. Thật uổng hộp bánh của tôi.

Cách đây vài năm một nhà báo việt nam sang đây về bất bình quá có viết bài gọi người Triều Tiên là rôbôt, gọi chính giới ở đây là độc tài. Tôi nghĩ nhà báo này suy nghĩ có rộng mà không có sâu thật xứng đáng bị cách chức ở báo phụ nữ thành phố HCM. Người Triều Tiên coi chuyện kỷ luật quân đội quan trọng, bởi nếu không có kỷ luật thì đất nước đã bị bọn đế quốc sài lang nuốt từ lâu rồi, nên có thể gọi là trại lính chứ nhà tù và chuồng rôbốt thì thật coi thường nước và dân bạn quá lắm. Tính kỷ luật cao giúp cho người Triều Tiên làm được những việc người thường không làm nổi như người nặng 40kg vác gạo nặng 60kg, hay học để giao tiếp được bằng ngoại ngữ chỉ qua sách vở, hay trong điều kiện bị cấm vận thiếu lương thực trầm trọng mà vẫn xây dựng được những công trình kiến trúc khổng lồ sánh ngang tầm với người cổ Ai Cập xây kim tự tháp. Cách Bình Nhưỡng khoảng 20 km có một nơi mà trước đây chủ tịch Kim Chính Nhật khi còn trẻ đến tập quân sự trong vòng vài tháng cũng là nơi có mộ mẹ ông. Trên đỉnh núi cây cối um tùm có một khối đá nguyên khắc hàng nghìn chữ Triều Tiên chắc là lời căn dặn gì đó của tướng quân. Người hướng dẫn nói là khối đá này nặng 300 tấn đưa từ nơi khác về, núi cao 500 m nếu không có kỷ luật thì làm sao mà đẩy lên được? Người hướng dẫn cũng kể là khi tướng quân thi bắn đúng vào ngày giỗ mẹ ông, ông quyết định không lên núi viếng mộ mẹ và ở lại bắn với đồng đội. Trong phần thi nằm bắn từ trên núi xuống bia cách xa 300m ông bắn bốn phát thì ba phát trúng hồng tâm lại chui vào đúng một lỗ, còn phát cuối cũng chắc trong lòng ông xúc động nên chệch vào vai bia. Mọi người khen ông thì ông nói như thế chưa thể nào đáng gọi là xạ thủ bách phát bách trúng được, vẫn còn kém lắm. Tôi nghĩ là tướng quân lúc đấy chỉ khiêm tốn để làm gương thôi chứ thực ra ông là người bắn giỏi. Chỉ hơi tiếc là trong điều kiện đất nước khó khăn đạn dược thiếu, nếu chỉ bắn một phát đã tiêu diệt được kẻ thù thì việc gì phải phí thêm ba phát nữa như thế.

Trong thời gian ở Bình Nhưỡng tôi có gặp bác đại diện UNDP đồng thời phụ trách chương trình lương thực thế giới (wfp) ở Triều Tiên, một số các đồng chí mũi lõ tóc vàng nữa làm phân phối lương thực và phát triển. Trong số 24 triệu dân Triều Tiên thì trên giấy tờ có 6 triệu người phụ thuộc vào nguồn lương thực của Wfp. Tổ chức nay kêu gọi các nguồn viện trợ lương thực từ Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu và Mỹ, rồi chuyển bằng tầu biển vào các cảng của Triều Tiên, lương thực thì nhiều đế quốc Nhật Bản và đế quốc Hàn Quốc chỉ dám thuê tàu 10000 tấn chở vào vì sợ ông Triều Tiên ông ấy bắt luôn tầu, nếu tàu to quá thì không có gì mà đền. Triều Tiên thì lên án hai ông kia là cố tình làm chậm quá trình chuyển lương thực vào cho dân đói. Lương thực chuyển đến cảng bốc lên xe tải, wfp trả cả tiền đi lại ăn uống cho lái xe tải và công vận chuyển, còn ông chính phủ chở đi đâu thì không biết, mà đòi kiểm tra thi ông ấy dọa ngay là đòi lại visa. Hàng triệu tấn lương thực hàng năm cứ như thế cứ như thế không biết đâu mà lần, thiên hạ cứ đổ của vào, đến bạn thân là Trung Quốc ngày xưa cũng phải dọa cắt viện trợ vì gạo ngon trung quốc cho thì ông ấy cho quân đội ăn một nửa, một nửa ông ấy bán rồi lấy tiền mua gạo mục trung quốc cho gia súc ăn về để phát cho dân. Mà ông Triều Tiên ông ấy tính cục lắm, ai nói không vừa ý là ông ấy chơi luôn, xin lỗi giải thích sau nên không ai dám nói.

Vậy thì tại sao Triều Tiên thiếu thân thiện thế mà thế giới vẫn cứ phải đỡ ông ấy dậy. Là bởi vì ông ấy có bom nguyên tử, mà tính ông ấy là tử vì đạo bất kể là đạo gì, thế giới mà để cho ông ấy đói là ông ấy dọa nổ một quả. Cách đây hai ba năm khi chậm mang gạo cho ông ấy ăn, ông bắn hai quả tên lửa bay vọt qua Nhật Bản, thiên hạ chả sợ chết khiếp. Trung Quốc chẳng tiếc ngẩn ngơ là tại sao lại đi dạy ông kia làm bom, đúng là đưa kiếm sắc vào chỗ không có phẩm tiết.

Nếu để ý thì sẽ thấy ở đây có một vòng tròn luẩn quẩn. Không cho ông ấy ăn thì ông ấy chửi, cho ông ấy ăn thì có sức ông ấy chửi càng to. Nên là cứ phải nghe ông ấy chửi mà vừa phải bón cho ông ăn. Trước nay thì thiên hạ đứng từ xa cho ăn để khỏi bị nghe chửi điếc tai quá, nay chính sách mới, đi đầu là Sunshine (ánh nắng) của TT Hàn Quốc Kim Đại Trọng, cho rằng ông ấy chửi thế là vì ông ấy thiếu tình yêu thương nên sẽ phải xáp lại gần để giúp ông ý làm việc có ích hơn là suốt ngày ngồi mà chửi. Tôi đồng ý với chính sách này, ở nước ta và Trung Quốc có hai bác chắc cũng đồng ý là các bác Nam Cao và Lỗ Tấn.

Đối với Việt Nam, tôi nghĩ là ông Triều Tiên tuy bé những lúc nào cũng trịch thượng coi mình là nước lớn do có ông anh cả trung quốc đứng bên. Thời chiến cho ông mượn máy bay ông đếch thèm trả, rồi ông tiếp Polpot như thượng khách, chửi bới Việt nam xâm lược Campuchia, khi việt nam lập quan hệ ngoại giao với hàn quốc trong suốt 1.5 năm đại diện của nhà nước không chịu gặp đại sứ việt nam để nhận quốc thư. Mới gần đây chính phủ ta lại quyết định gửi tặng ông mấy nghìn tấn gạo. Chắc chắn là những hình ảnh mất mùa thiên tai của Việt Nam đã từng được gửi lên chương trinh thiên đường địa ngục tôi nói lúc trước…tôi thà là làm quỷ ở nước nam còn hơn làm thiên thần đất bắc (Hàn).

Triều Tiên không có dấu hiệu thả lỏng của một đất nước đang đến kỳ thay đổi mà ngược lại, sự áp đặt của thể chế có vẻ được củng cố kỹ càng hơn. Mấy năm trước đây nhà nước quyết định đưa vào sử dụng một hệ thống lịch mới tính năm thứ nhất là năm sinh của lãnh tụ Kim Nhật Thành, gọi lịch này là lịch chủ thể. Chủ thể là một biến dạng của chủ nghĩa Marx pha trộn đậm đà với chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi của Triều Tiên, phát biểu những câu kiểu như là chính trị được thực thi trên nòng súng. Đáng buồn là người viết ra hệ tư tưởng mới này trước là hiệu trưởng đại học tổng hợp Kim Nhật Thành, là thầy học của chủ tịch hội đồng quốc phòng tướng quân nguyên soái Kim Chính Nhật đã bỏ nước mà đi thông qua đường đại sứ quán Hàn Quốc ở Bắc Kinh. Năm nay là năm 91 chủ thể, một cách gọi gợi nhớ về một quá khứ của các triều đại phong kiến, ngoài ra chủ tịch Kim Nhật Thành, dù đã chết, trên giấy tờ và văn bản vẫn được coi là chủ tịch muôn đời của Triều Tiên. Sau khi ông mất một năm, Triều Tiên vẫn gửi quốc thư cho đại sứ cầm đi ký tên ông, đến khi các nước phản đối họ mới chịu thôi.

Cách thức này gợi ý về một xu hướng phát triển ở Triều Tiên từ một chính thể cách mạng dân chủ giải phóng nhân dân chuyển sang một triều đại phong kiến với mục đích cuối cùng là biến chủ thể thành một tôn giáo với sự sùng bái vô điều kiện cho các bậc tối cao tinh thần. Nhà nước ở Triều Tiên không có được sự quan tâm thật sự đến hoàn cảnh đáng buồn của người dân như nhà nước ở Việt Nam và Trung Quốc, nên mặc dù nhận ra những sai lầm trong quản lý kinh tế và phương châm đối ngoại vẫn không đi những bước đi cải cách mở cửa và thân thiện với bạn bè quốc tế như ở ta hay ở Trung Quốc.

Thế giới đối với Triều Tiên là một thế giới lưỡng cực, Triều Tiên là chủ thể và cả thế giới đều là thù, với mức độ thù địch khác nhau. Nếu không có biến động gì đáng kể, chỉ 50 năm nữa Triều Tiên sẽ biến thành một dạng sơ khai của một tôn giáo cực đoan ví như đạo Hồi hay Do Thái giáo các dòng chính thống. Hệ thống tăng lữ sẽ ăn trên ngồi trốc và dân thì ngày càng bần cùng. Trong khi phát triển ở Trung Quốc và Việt Nam cải thiện mức sống của người dân ở các vùng nghèo, Triều Tiên đang phát triển theo bước thụt lùi mà mỗi năm thụt lùi sẽ là 10 năm cố gắng sau này. Phát triển ở Triều Tiên, bất kể là có hay không có những giao lưu với miền Nam, bắt buộc phải là một tiến trình tự giác bắt đầu từ bên trong. Chỉ có người Triều Tiên mới giúp được người Triều Tiên mà thôi.

Tôi lên tầu ở Bình Nhưỡng khoảng 9h sáng ngày 30-4 đúng ngày giải phóng miền Nam, rất mừng là có đến 7-8 người ra ga tiễn. Bẩy tiếng sau khi tầu lên cầu lần này vượt sông Áp Lục về lại Trung Quốc tôi cảm thấy như những ám ảnh và sức ép dồn nén trong đầu suốt cả tuần qua đến lúc này được thả ra hết cả. Hình ảnh đầu tiên nhìn thấy trên sân ga Trung Quốc làm tôi thấy ấm khắp người là hai cán bộ đường sắt Trung Quốc chắc tình yêu với nhau, đang ngồi trên một cái áo mưa ở góc khuất sân ga, anh chàng áo đồng phục để phanh ngực mặt mày hớn hở. Không thấy đâu có súng ống, thép gai, phụ nữ khốn khổ oằn mình dưới sức nặng của bao gạo mục , cờ hoa khẩu hiệu ảnh chú Kim cũng chẳng thấy có, tôi xuống sân ga đứng máy như lăm lăm muốn chụp gì thì chụp, bên cạnh có hai biên phòng Trung Quốc, cô gái đang gọi đùa cậu trai là đồ con lợn. Tôi nhìn lại sang bên phía xa chỉ chưa đầy hai km, cùng chung một khoảng trời, cùng hít thở một bầu không khí nhưng là nơi đau khổ, chịu đựng, và tù túng. Các đồng chí Triều Tiên ơi, hãy còn xa lắm mới đến được thiên đàng, càng xa hơn nếu các đồng chí đi lùi….

Như tôi đã nói ở trên, chuyến đi Bắc Triều Tiên làm cho tôi nhớ lại và hiểu thêm nhiều điều về cuộc sống ở Việt Nam thời trước mở cửa mà trước đây do còn trẻ con tôi chỉ biết chấp nhận như một thực tế cuộc sống. Nhiều năm đã qua, nhờ có đọc và học, tôi đã may mắn có được những công cụ và kỹ năng phân tích để bây giờ không chỉ chấp nhận thực tế mà còn có thể đặt câu hỏi; trong một số trường hợp cụ thể nếu may mắn còn có thể có được câu trả lời.

Đặt câu hỏi, dù có trả lời được hay không, cũng là một hoạt động có ích của con người. Nói không ngoa thì mọi tiến bộ trong cuộc sống loài người đều là kết quả của việc một ai đó đă đặt ra một câu hỏi về một hiện tượng quan sát thấy. Với mong muốn cải thiện điều kiện sống là động cơ chủ đạo, đặt câu hỏi và tìm câu trả lời là những bước đầu tiên một cá nhân, một tập thể, một quốc gia hay cả thế giới phải làm để có một bản đồ dẫn tới những cái mới hơn và tốt hơn.